r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij M Monitor Nieuwsbrief pdclogo man met tas twitter boek

Werkprogramma Europese Commissie 2020

Vlaggen voor het Berlaymont gebouw

De Commissie-Von der Leyen presenteerde op 29 januari 2020 haar werkprogramma voor het jaar 2020. Het programma is een 'routekaart voor een Unie die de lat hoger legt', waarin de overgang naar een eerlijk, digitaal en klimaatneutraal Europa centraal staat.

De zes grote ambities van de Commissie voor 2020 zijn een Europese Green Deal, een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk, een economie die werkt voor de mensen, een sterker Europa in de wereld, bevordering van onze Europese leefwijze en een nieuwe impuls voor Europese democratie. Bovendien wil de Commissie bij al deze doelen inzetten op betere Europese regelgeving.

Als reactie op de coronacrisis presenteerde de Commissie op 27 mei 2020 naast een herstelplan en een nieuw voorstel voor de meerjarenbegroting 2021-2027, ook een aangepast werkprogramma voor 2020. Het vernieuwde werkprogramma is gebaseerd op twee principes. Ten eerste is de Commissie vastbesloten om de plannen uit het oorspronkelijke werkprogramma alsnog te verwezenlijken. Ten tweede zullen sommige voorgestelde initiatieven worden uitgesteld, om daarmee ruimte te scheppen voor crisismanagement.

Inhoud

1.

Aangepast werkprogramma vanwege de coronacrisis

Initiatieven die essentieel worden geacht voor het herstel van de EU worden in het nieuwe werkprogramma niet uitgesteld. Hierbij gaat het onder meer om strategieën voor duurzame mobiliteit en renovatie, initiatieven ter versterking van digitale diensten en ter ondersteuning van jongeren, en een white paper over buitenlandse financiering in de interne markt.

Veel andere voorstellen van de Commissie worden uitgesteld naar later in 2020. Initiatieven die worden doorgeschoven naar 2021 omvatten onder meer twee vernieuwde strategieën voor de aanpassing aan klimaatverandering en bebossing, een tweede white paper over kunstmatige intelligentie en een strategie tegen mensenhandel.

In het kader van betere regelgeving zal de Commissie in korte tijd een Fit-for-Future Platform opzetten. Dit platform zal dienen om belanghebbenden te betrekken bij het vergemakkelijken van EU-wetgeving, zeker nu de EU geen onnodige lasten erbij kan hebben. Daarnaast zal de Commissie voor het eerst een jaarlijks rapport presenteren met een strategische vooruitblik op de gevolgen van de coronacrisis.

2.

Een Europese Green Deal

Halverwege december 2019 presenteerde de Commissie al de Green Deal, een plan voor een klimaatneutraal Europa. Om de overgang naar een klimaatneutraal Europa te voltooien in 2050, komt er een bindende Europese Klimaatwet. Daarnaast komt de Commissie met initiatieven voor een duurzame en circulaire economie en met een strategie om de transportsector te moderniseren en te vergroenen. Ook wil de Commissie het verlies aan biodiversiteit in Europa tegengaan en boeren steunen in hun overgang naar duurzame voedselvoorziening.

Deze maatregelen zullen gefinancierd worden door een Europees Investeringsplan. Bovendien wil de Commissie garanderen dat de transitie eerlijk verloopt, door lidstaten en sectoren te ondersteunen met een Europees Overgangsmechanisme en Overgangsfonds. De transitie is een collectieve verantwoordelijkheid, wat de Commissie benadrukt door een klimaatpact aan te gaan met alle EU-burgers.

Meer over de Green Deal

3.

Een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk

Om een digitale transitie te bewerkstelligen, introduceert de Commissie een Europese Datastrategie, waarin gebruik wordt gemaakt van de waarde van (niet-persoonsgebonden) gegevens voor de digitale economie. Daarbij publiceert ze ook een White Paper over kunstmatige intelligentie om de Datastrategie te ondersteunen en om respect voor Europese waarden en fundamentele rechten te garanderen. Ook komt de Commissie met initiatieven ter versterking van de markt voor digitale diensten en van de cybersecurity van de EU.

Meer over de Digitale Agenda

4.

Een economie die werkt voor de mensen

De Commissie zet in op een sterk en sociaal Europa met eerlijke transities op de gebieden van duurzaamheid en digitale ontwikkeling. Daarom komt ze met voorstellen voor Europese minimumlonen en een Europees werkloosheidsherverzekeringsstelsel. Daarnaast worden maatregelen versterkt die gericht zijn op de basisvoorzieningen van kinderen en jongeren.

Ook zal de Commissie het economisch bestuur van de EU en de fiscale regels evalueren, om in overleg met de lidstaten uit te zoeken hoe het stelsel verbeterd kan worden. Bovendien komen er maatregelen om nationale kapitaalmarkten beter te integreren in de Europese Kapitaalmarktunie. Ten slotte wil de Commissie ook de douane-unie versterken door grensbescherming te verbeteren en navolging van regels te promoten.

5.

Een sterker Europa in de wereld

De Commissie ziet een geopolitieke rol voor Europa, dat internationale partnerschappen moet aangaan om Europese waarden en belangen te bevorderen. Met dit doel ontwikkelt de Commissie een nieuwe Afrika-strategie en gaat zij onderhandelen over een Parnerschapsovereenkomst met Afrika, de Caraïben en Pacifische landen. Ook wil de Commissie het partnerschap tussen de EU en de westelijke Balkanlanden verdiepen, onder meer door het toetredingsproces te verbeteren.

Naast deze initatieven richt de Commissie zich op het versterken van de economische en financiële soevereiniteit van de EU en op het verstevigen van Europa's leiderschapspositie op het gebied van mensenrechten en gendergelijkheid.

Meer over EU in de wereld

6.

Bevordering van onze Europese levenswijze

Om de Europese levenswijze te bevorderen en sterke Europese samenlevingen te bouwen, zet de Commissie ten eerste in op gezondheidsbeleid. Hiervoor kwam zij met een initiatief om kanker te bestrijden en met een farmaceutische strategie om de kwaliteit en veiligheid van medicijnen te verzekeren.

Om grensoverschrijdende bedreigingen te bestrijden, publiceert de Commissie een nieuwe strategie voor een EU-Veiligheidsunie, gericht tegen terrorisme, georganiseerde misdaad en cybermisdaad. Bovendien komt de Commissie met een nieuw migratie- en asielpact.

7.

Een nieuwe impuls voor Europese democratie

De Commissie wil interne en externe bedreigingen voor de Europese democratie aanpakken. Daarom presenteert zij een democratie-actieplan, met als doel de weerbaarheid van de Europese democratieën te verhogen en buitenlandse bemoeienis met Europese verkiezingen tegen te gaan. Om hierover in debat te gaan met alle EU-burgers en -instituties, organissert de Commissie een Conferentie over de Toekomst van Europa.

Daarnaast komt de Commissie met meerdere strategieën om gelijkheid te bevorderen en geweld tegen minderheden te bestrijden. Ook gaat de Commissie kijken naar demografische veranderingen en de invloed daarvan op sociaal beleid, gezondheid en economie.

Meer over de Toekomst van Europa

8.

Betere regelgeving

In het nastreven van bovenstaande doelen zet de Commissie zich in voor betere regelgeving. Hiervoor ontwikkelt de Commissie een nieuw instrument, de 'One In, One Out'-benadering. Deze benadering houdt in dat nieuwe regelgeving over bepaald beleid gepaard zal gaan met een vermindering van administratieve lasten in datzelfde beleidsgebied. Met hetzelfde doel zet de Commissie ook een 'Fit-for-future platform' op, waarbinnen experts van gedachten kunnen wisselen over simplificatie en lastenverlichting bij Europese regelgeving.

9.

Nederland en het werkprogramma

Reactie kabinet: Staat van de Europese Unie 2020

General view of the meeting between VÄ"ra Jourová, 2nd from the left, and Stef Blok, 5th ...
Bron: European Commission

Op 26 februari verscheen de Staat van de Europese Unie 2020. Hierin presenteerde het kabinet de Nederlandse reactie op het werkprogramma van de Commissie-Von der Leyen. Dit programma is opgedeeld in 43 initiatieven, samengevoegd in 6 kernprioriteiten. Het kabinet geeft in de Staat van de EU aan over het algemeen positief over het werkprogramma van de Commissie te zijn.

Concreet steunt het kabinet de hoge ambities die gepresenteerd zijn in de Europese Green Deal, is zij voorstander van de aanpak van de digitale strategie en steunt zij de plannen om de Europese economie klaar te maken voor de duurzame en digitale transitie. Het kabinet mist echter nog wel een paar punten. Zo stelt minister Blok dat de Commissie meer aandacht moet besteden aan een oplossing voor de impasse binnen de WTO en wil hij meer initiatieven voor transparantie binnen de EU.

Na het presenteren van de Staat van de Europese Unie door minister Stef Blok, wordt hierover gedebatteerd in de Staten-Generaal. Vanwege de coronacrisis is dat debat later gepland dan normaal, namelijk op maandag 29 juni. In dat debat komen traditiegetrouw de hoofdpunten van het Europese beleid langs. Bovendien zullen er leden van het Europees Parlement bij aanwezig zijn.

Prioriteiten Tweede Kamer

In juni 2020 stemde de Tweede Kamer in met de prioriteiten van dit werkprogramma. De Kamer wil prioriteit geven aan de Green deal en economische maatregelen zoals een actieplan tegen witwassen en belastingontwijking.

Bij enkele onderwerpen plaatse de Tweede Kamer een behandelvoorbehoud, of vond de Kamer een subsidiariteitstoets gewenst.

Behandelvoorbehoud:

  • Voorstel voor de regulering van Crypto Assets
  • Voorstel voor een europees werkloosheidsherverzekeringsmechanisme
  • Herziening van het raamwerk voor het economisch bestuur
  • Actieplan tegen belastingontwijking en ter versimpeling van belastingen
  • Voorstel voor een gemeenschappelijk Douane-loket
  • Nieuw pact voor asiel en migratie, wetgevend
  • Versterking mandaat Europol

Subsidiariteitstoets:

  • Fonds voor een rechtvaardige transitie (Just Transition Machanism)
  • Voorstel voor een Europees werkloosheidsherverzerkingsmechanisme
  • Actieplan tegen belastingontwijking en ter versimpeling van belastingen
  • Voorstel voor een gemeenschappelijk Douane-loket

10.

Meer informatie

Terug naar boven