r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij P P M G W Monitor Nieuwsbrief pdclogo Afstudeer hoed man met tas twitter

Euroscepsis

Het enthousiasme onder de bevolking voor het Europees project lijkt af te nemen. Er klinken steeds vaker negatieve geluiden over de Europese besluitvorming. Zo is er bijvoorbeeld veel kritiek op de macht die nationale overheden af zouden staan aan Brussel, over het geld dat Zuid-Europese landen krijgen voor hun economisch herstel en over de toestroom van goedkope arbeiders uit Oost-Europese landen.

De overgrote meerderheid van de politieke partijen in Europa is voorstander van de Europese samenwerking, maar de partijen met kritiek op de Europese Unie zijn in opkomst. Burgers voelen zich steeds vaker aangetrokken tot deze partijen. Uit de uitslagen van de Europese Parlementsverkiezingen van 2014 bleek al dat eurosceptische partijen meer draagvlak hebben gekregen in Europa. De Britse partij UKIP en het Franse Front National werden in hun eigen land het grootst. Iets minder dan 30 procent van alle stemmen gingen naar eurosceptici en in het Europees Parlement gingen 143 zetels van de 751 naar eurokritische partijen. Dat was een ruime verdubbeling ten opzichte van 2009.

In tegenstelling tot wat de meeste berichtgeving doet vermoeden, concludeerde de onafhankelijke Amerikaanse denktank Pew Research Centre dat de sympathie voor de Europese Unie onder Europeanen in 2015 juist toenam. Uit het onderzoek kwam naar voren dat vooral jongeren eerder EU-gezind waren dan dat zij eurosceptisch waren.

Delen

Inhoud

U ziet nu de basisversie van de tekst
U ziet nu de uitgebreide versie van de tekst

1.

De theorieën

Het woord euroscepsis wordt vaak gebruikt voor elke vorm van kritiek die burgers en politici hebben op het Europese project, maar er is onenigheid over wat ‘euroscepsis’ nu eigenlijk precies betekent.

Sommige wetenschappers maken onderscheid tussen twee vormen van euroscepsis:

  • sterke euroscepsis is tegen Europese samenwerking in het algemeen.
  • gematigde euroscepsis is voor Europese samenwerking, maar heeft zorgen over de koers van de Europese Unie.

2.

Nederland over Europa

Blauw bord bij de Nederlandse grens
Bron: © PDC

Nederland stond in de Europese Unie lange tijd bekend als een van de grootste voorstanders van Europese samenwerking. Toch heeft euroscepsis de laatste jaren steeds meer voet aan de grond gekregen in Nederland. Dit bleek bijvoorbeeld in 2005, toen Nederland in een referendum met een meerderheid van 62% tegen de invoering van de Europese Grondwet stemde. Uit de Eurobarometers van de Europese Commissie blijkt echter dat het gedeelte van de Nederlanders dat het EU-lidmaatschap een goede zaak vindt nooit kleiner is geweest dan 60%.

Ieder half jaar publiceert de EU de Eurobarometer, een onderzoek naar de publieke opinie in alle EU-lidstaten. Zo probeert de Europese Commissie zicht te houden op wat er leeft onder de EU-burgers. In de Eurobarometer wordt respondenten gevraagd hoe tevreden zij zijn over de EU en over hun persoonlijke leefsituatie. De opiniepeilingen worden verricht door nationale bureaus onder ongeveer 1000 burgers per lidstaat. In Nederland is Kantar TNS (voorheen TNS NIPO) verantwoordelijk voor de opiniepeilingen van de Eurobarometer.

De laatste jaren is Nederland weer positiever over de Europese Unie gaan denken. Volgens de eurobarometer was in 2018 78% van de Nederlanders positief over het EU-lidmaatschap, in 2013 was dit nog 62%. Gemiddeld vond in 2018 62% van de Europese burgers het EU-lidmaatschap een goede zaak. Nederland behoort dus nog steeds tot een van de grootste voorstanders van de EU.

3.

Meer informatie

Delen

Terug naar boven