r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij P P M G W Monitor Nieuwsbrief pdclogo man met tas twitter boek

Albanië

Geografische ligging Albanië

Albanië is een republiek in het westen van de Balkan. Het land ligt aan de Adriatische Zee en grenst aan Montenegro, Kosovo, Noord-Macedonië en Griekenland. Door het ruwe terrein van het land ligt Albanië geïsoleerd van zijn buurlanden. Om die reden heeft de bevolking een grote etnische homogeniteit behouden. In 1992 werden er voor het eerst verkiezingen gehouden en een democratische regering gevormd. In 2009 vroeg Albanië het EU-lidmaatschap aan en werd in 2014 kandidaat-lidstaat. Het beginnen van de toetredingsprocedure werd in 2019 echter door Frankrijk en Nederland geblokkeerd.

Albanië werd in 1912 een soeverein vorstendom. Daarvoor maakte het gebied deel uit van het Ottomaanse Rijk. Delen van Albanië werden onmiddellijk bezet door Servië, Montenegro en Griekenland, maar met buitenlandse (waaronder Nederlandse) hulp werd een Albanese gendarmerie opgebouwd om de soevereiniteit te bewaken. Hoewel Albanië zich tijdens de Eerste Wereldoorlog neutraal verklaarde, vielen Italië en de drie genoemde landen Albanië opnieuw binnen om het onderling te verdelen. Na de oorlog dwongen de Verenigde Staten deze landen om zich terug te trekken. Na een periode als republiek en vervolgens als koninkrijk werd Albanië in 1939 door Italië geannexeerd. Na de Tweede Wereldoorlog werd het land een satellietstaat van de Sovjet-Unie. In 1968 verliet het land echter het Warschaupact, om vervolgens een bondgenoot van het communistische China te worden.

Albanië kende tot 1990 een snelle bevolkingsgroei. Sindsdien is er sprake van een lichte krimp. Meer dan de helft van de bevolking is islamitisch. Eén van de weinige bekende Albaniërs is de schrijver Ismail Kadare, van wie werken in het Frans en Nederlands zijn vertaald. De bekende 'Moeder Theresa' was eveneens van Albanese afkomst.

Inhoud

1.

Politieke situatie

De huidige regerende partij in Albanië is de Socialistische Partij van Albanië (PS). Bij de verkiezingen in 2017 behaalde deze partij 73 van de 140 zetels in het parlement. Edi Rama behield zo zijn positie als premier: een functie die hij sinds 2013 bekleedt. De huidige president is Ilir Meta van de Socialistische Beweging voor Integratie (LSI).

Albanië is sinds 1992 een republiek. De eerste jaren als republiek verliepen echter moeilijk. De economie werd midden jaren 1990 geliberaliseerd, maar zowel de overheid als de bevolking had weinig ervaring met het kapitalisme. Zakenlieden organiseerden veel ponzifraudes en een groot deel van de bevolking investeerde zijn geld vervolgens in deze ponzischema's. In 1996 brak een financiële crisis uit toen de ponzischema's instortten. Meer dan de helft van het BBP was plotsklaps verdwenen. Veel burgers gaven de overheid de schuld en gingen de straat op. Begin 1997 leidde dit tot een toestand van anarchie toen de premier ontslag nam en burgers meer dan een half miljoen wapens stalen van leger en politie en daarmee grote delen van het land bezetten. Vanaf 1999 is de economische toestand in Albanië stukje bij beetje verbeterd, maar misdaad en corruptie blijven een groot probleem.

Op 28 april 2009 vroeg Albanië het EU-lidmaatschap aan. In juni 2014 werd de status van kandidaat-lidstaat aan Albanië toegekend. Eurocommissaris Johannes Hahn, destijds verantwoordelijk voor de uitbreiding van de EU, stelde in maart 2015 dat Albanië nog aan twee vereisten moest voldoen om de toetredingsonderhandelingen te kunnen starten: de regering moest het stilgelegde overleg met de oppositie weer herstarten en op vijf gebieden moesten verbeteringen worden doorgevoerd: openbaar bestuur, rechtsstaat, corruptie, georganiseerde misdaad en grondrechten. In juni 2019 stelde Hahn voor de toetredingsonderhandelingen te starten, maar Frankrijk en Nederland spraken in de Raad van Ministers in oktober 2019 een veto uit. Wel is Albanië sinds 2009 lid van de NAVO.

2.

Staatsvorm, kiesstelsel en partijen

Albanië is een republiek en kent een parlement dat uit één kamer bestaat: de Volksvergadering van Albanië. De afgevaardigden worden iedere vier jaar gekozen via algemene verkiezingen. Het parlement kiest de president, die voor een periode van vijf jaar wordt benoemd. De president benoemt op zijn beurt de premier. De uitvoerende macht ligt bij de door de premier gekozen en door de president goedgekeurde ministerraad.

Albanië kent een systeem van evenredige vertegenwoordiging. Het land is opgedeeld in twaalf kiesdistricten. In ieder district zijn meerdere zetels te winnen, die op basis van het percentage van de verkregen stemmen over de verschillende partijen worden verdeeld. Sinds 2008 moet een partij minstens 3% van de stemmen in een district behalen om een zetel te verkrijgen. Voor partijen die voor de verkiezingen een coalitie vormden is dit 5%. Deze wijzinging heeft het moeilijker gemaakt voor kleine en nieuwe partijen om een voet aan de grond te krijgen in de nationale politiek.

De nationale politiek in Albanië wordt gedomineerd door drie partijen. De Socialistische Partij van Albanië heeft momenteel 73 zetels in handen. De Democratische Partij van Albanië heeft er 33 en de Socialistische Beweging voor Integratie 18.

3.

Kerngegevens

hoofdstad

Tirana (Tirane)

staatshoofd

President Ilir Meta (vanaf 24 juli 2017)

regeringsleider

Premier Edi Rama (vanaf 10 september 2013)

4.

Bevolking

aantal inwoners

3.074.579

% van de bevolking jonger dan 15

17.6%

% van de bevolking van 15 t/m 24

15.39%

% van de bevolking van 25 t/m 54

42.04%

% van de bevolking van 55 t/m 64

11.94%

% van de bevolking ouder dan 65

13.03%

gemiddelde levensverwachting

79 jaar

5.

Economie

bruto binnenlands product

$36,01 miljard

bijdrage van landbouw aan bbp

21.7%

bijdrage van industrie aan bbp

24.2%

bijdrage van dienstensector aan bbp

54.1%

werkloosheid

13.8%

6.

Geografie

oppervlakte

28.748 km²

laagste punt

Adriatic Sea 0 m

hoogste punt

Maja e Korabit (Golem Korab) 2764 m

 
Bovenstaande gegevens zijn voor een belangrijk deel gebaseerd op het CIA World Factbook.

7.

Volkslied

Titel: Hymni i Flamurit

Terug naar boven