r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij M Monitor Nieuwsbrief pdclogo man met tas twitter boek

Regionaal beleid

De Europese Unie is een van de rijkste continenten van de wereld, maar er bestaan in Europa grote welvaartsverschillen tussen de regio's. Vooral met de komst van tien nieuwe lidstaten in 2004 werden de verschillen tussen arm en rijk groter. Ter bevordering van de economie in economisch achtergestelde regio's heeft de EU drie structuurfondsen opgezet: het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds en het Cohesiefonds. Deze fondsen zijn voornamelijk van belang voor de ontwikkeling van infrastructuur en werkgelegenheid in de armere regio's.

Het regionaal beleid heeft twee uitgangspunten, solidariteit en cohesie (samenhang, aansluiting). Solidariteit omdat de rijkere gebieden binnen de EU een helpende hand bieden aan minder welvarende delen. Cohesie omdat het verkleinen van de economische verschillen uiteindelijk structureel kan bijdragen aan de welvaart van iedere EU-burger. Het regionaal beleid wordt daarom ook wel cohesiebeleid genoemd. De doelstellingen van het Europees regionaal beleid zijn in het kort:

  • Iedere regio helpen het beste uit zichzelf te halen
  • De concurrentiekracht en werkgelegenheid vergroten door investeringen in sectoren met groeimogelijkheden
  • De levensstandaard in nieuw toegetreden EU-landen snel naar het gemiddelde van de Unie brengen

In mei 2018 heeft de Europese Commissie haar voorstel voor het cohesiebeleid van 2021-2027 gepresenteerd. In dit voorstel wordt de nadruk gelegd op innovatie en solidariteit. Er moet vooral worden geïnvesteerd in de kringloopeconomie. Het overbruggen van regionale verschillen blijft wel het belangrijkste speerpunt.

Mijlpalen

2002: Solidariteitsfonds

In 2002 werd het Solidariteitsfonds (EUSF) opgericht om snel en doeltreffend op natuurrampen te kunnen reageren. Sinds de oprichting is het fonds al ingezet bij tientallen rampen. In 2013 voerde de Europese Unie nieuwe wetgeving in om de preventie en respons op natuurrampen efficiënter te maken.

2006: Fonds voor aanpassing aan de Globalisering

Als grote bedrijven in het kader van globalisering activiteiten naar het buitenland verplaatsen, worden regio's soms hard getroffen. Indien meer dan 1.000 mensen hun baan verliezen als gevolg van één enkele herstructurering, kan een land compensatie krijgen uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de Globalisering (EGF). Het geld moet besteed worden aan het begeleiden van individuele ontslagen werknemers naar een nieuwe baan.

Er kan ook eenmalige financiële steun uitgekeerd worden voor bijvoorbeeld inschrijfgeld voor omscholing of toelagen voor werkzoekenden. In de nieuwe plannen wordt ook de landbouw in het fonds opgenomen. Daar neemt de werkgelegenheid af door het afsluiten van nieuwe handelsovereenkomsten.

2007: Stedelijke agenda

Toenemende verstedelijking leidde in mei 2007 tot het aannemen van een gezamenlijke strategie met betrekking tot stedelijke ontwikkeling. Voor de periode tussen 2007 en 2013 werd hiervoor ongeveer 21,1 miljard euro vrijgemaakt. Programma's voor vervoer, huisvesting, opleidingen en werkgelegenheid, aangepast aan de plaatselijke behoeften, moesten er voor zorgen dat de problemen veroorzaakt door verstedelijking werden opgelost.

Ook in de periode 2014-2020 is de aparte, speciale strategie voor steden voortgezet. Hiervoor werd in de plannen een deel van het EFRO-geld beschikbaar gesteld. Dit kon besteed worden aan bijvoorbeeld duurzame stedelijke ontwikkeling.

2009: Crisismaatregelen

In het kader van de maatregelen om de economische crisis tegen te gaan, stelde de Europese Commissie in juni 2009 voor om de uitkering van subsidiegelden te versnellen. Ook stelde de Commissie voor de regels voor aanvraagprocedures, aanbetalingen en bestedingstermijnen te versoepelen. Het Europees Parlement stemde hier in mei 2010 mee in. Projecten in Roemenië, Hongarije, Estland, Letland en Litouwen konden daardoor eerder rekenen op steun.

Naar aanleiding van de eurocrisis is besloten tot de introductie van voorwaarden waaraan moet worden voldaan voordat Europese steun wordt verleend. Die voorwaarden hebben te maken met waarborgen om te garanderen dat het geld goed wordt besteed.

Lees meer

Bron

Taal

Soort Informatie

Europese Unie

NL

Inleiding + samenvatting van de EU wetgeving

Inhoud

1.

Wie doet wat

Bij de besluitvorming op dit beleidsterrein spelen de Europese Commissie, de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's een rol. De besluitvorming verloopt volgens de gewone wetgevingsprocedure, na raadpleging van het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's.

 

Europees orgaan

Verantwoordelijke

Europese Commissie

Eurocommissaris voor Cohesie en Hervormingen

Eurocommissaris voor Landbouw

Parlementaire Commissie EP

parlementaire commissie Regionale ontwikkeling

Nederlands lid Commissie EP

Lid/leden


Plaatsvervanger(s)

Raad van de Europese Unie

Divers. Afhankelijk van aspect regionaal beleid.

Het Nederlandse parlement heeft ook een rol in de totstandkoming van Europees beleid. Dat kan formeel op twee manieren. Ten eerste controleert de Staten-Generaal de minister of staatssecretaris die naar de Raad van de Europese Unie gaat om over het onderwerp te praten. Daarnaast kunnen nationale parlementen van de lidstaten binnen acht weken nadat de Europese Commissie een voorstel heeft bekendgemaakt, laten weten dat de Europese Unie zich niet met het onderwerp zou moeten bezighouden, vanuit het zogenoemde subsidiariteitsbeginsel.

Vanuit het Nederlandse parlement zijn bij dit beleidsterrein betrokken:

 

Nederlands orgaan

Verantwoordelijke

Tweede Kamer

Vaste commissie voor Europese Zaken (EUZA) - Tweede Kamer

Tweede Kamer

Vaste commissie voor Economische Zaken (EZ) - Tweede Kamer

Eerste Kamer

Eerste Kamercommissie voor Europese Zaken (EUZA)

Eerste Kamer

Eerste Kamercommissie voor Economische Zaken (EZ)

Betrokken bij wetgeving en uitvoering

 

Betrokken instantie

Verantwoordelijke

Adviserend Comité

Comité van de Regio's

Directoraat-Generaal

DG Regionaal beleid en Stadsontwikkeling

2.

Meer informatie

 

Europese Unie

Algemeen overzicht EU

Factsheet Europees Parlement

Wetgevingsoverzicht

Statistieken

Terug naar boven