r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij M Monitor Nieuwsbrief pdclogo man met tas twitter boek

Standvastig optreden Balkenende bespaarde miljoenen

dinsdag 21 september 2010, 3:30

DEN HAAG (ANP) - Je krijgt geen tweede kans voor een eerste indruk, wist Jan Peter Balkenende toen hij op donderdagavond 24 oktober 2002 in Brussel voor het eerst bij een EU-top aan tafel ging met zijn Europese collega’s. De Nederlandse jeune premier was in eigen land net drie maanden aan de macht, maar al weer een week demissionair vanwege de val van zijn eerste kabinet van CDA, VVD en LPF.

Dit was dé kans om het op het internationale vlak beter te doen, moet hij gedacht hebben. Hij zou karakter tonen en zich als nieuweling binnen de Europese Raad van regeringsleiders niet laten wegblazen door ‘wereldleiders’ als de Duitse bondskanselier Schröder en de Franse president Chirac.

Balkenende slaagde die EU-top, met vlag en wimpel. Hij nam een keiharde opstelling over het EU-landbouwbeleid in en hield zijn poot stijf tegen Chirac. ,,Zoiets wordt gewaardeerd. Daar heeft hij lang op geteerd’’, zegt PvdA’er Frans Timmermans, die vanaf 2007 Balkenende drie jaar lang bij alle Europese toppen terzijde stond.

Balkenende liet daar aan tafel zijn Zeeuwse koppigheid zien en zijn vermogen om keihard te onderhandelen. Het zou hem later op het internationale vlak vaker succes opleveren. En Nederland vele miljoenen euro’s besparen.

Ook in de Verenigde Staten kreeg Balkenende één kans voor een eerste indruk. Op een vroege ochtend op 3 september 2003 liep de premier samen met minister Jaap de Hoop Scheffer van Buitenlandse Zaken de Oval Office in het Witte Huis binnen voor een 'powerbreakfast' met president George W. Bush, vice-president Dick Cheney, minister Colin Powell en veiligheidsadviseur Condoleezza Rice.

De entree van de twee Nederlanders kwam op tv wat houterig over, maar inhoudelijk moet het gesprek goed zijn geweest. De Hoop Scheffer slaagde voor de test en mocht van de Amerikanen secretaris-generaal van de NAVO worden. En Bush sprak kort daarna al over ,,my friend Jan Peter''. Dat Nederland de Amerikaanse inval in Irak steunde, zal daar ook aan hebben bijgedragen.

Ander voorbeeld van succes in het buitenland: 2005, onderhandelingen over de EU-begroting. Balkenende wil een korting van 1 miljard euro op de Nederlandse bijdrage. Op de EU-top ontstaat bij de Nederlandse delegatie het gevoel dat 850 miljoen euro ook al heel mooi zou zijn. De Britten weten dat. Maar Balkenende houdt vast aan 'zijn' miljard, en krijgt zijn zin. De Britse premier Tony Blair, op dat moment EU-voorzitter, had het ‘m beloofd en hield woord. Balkenendes koppigheid levert Nederland een extra 150 miljoen euro op.

Terug naar boven