r google-plus facebook twitter linkedin2 nujij Monitor Nieuwsbrief pdclogo Afstudeer hoed man met tas twitter

Tolheffing Duitse snelwegen

Tolheffing

Duitsland is van plan tol te heffen voor Duitse snelwegen. Het plan werd in de Europese Unie niet goed ontvangen. De reden daarvoor is dat Duitse burgers gecompenseerd zullen worden via een lagere wegenbelasting. Dat is volgens criticasters in strijd met Europese regelgeving, omdat EU-burgers zo niet allemaal gelijk behandeld worden.

Duitsland lijkt nu tegemoet te zijn gekomen aan de Europese bezwaren en er wordt een akkoord verwacht in december 2016. Nederland en Oostenrijk zeggen naar het Europees Hof van Justitie te stappen als het tolplan doorgaat.

De Duitse regeringspartijen bereikten op 24 maart 2015 een akkoord over een aangepast voorstel van de christendemocratische minister van Verkeer voor de tolheffing. De vignetten die buitenlandse automobilisten kunnen aanschaffen voor de duur van tien dagen krijgen drie prijsklassen. Naarmate de auto meer milieuvervuiling veroorzaakt, moet meer worden betaald. Daarmee is hij tegemoet gekomen aan de wensen van de sociaaldemocratische coalitiepartner. Tijdens het debat in de Bondsdag op 26 maart bleek er dan ook een meerderheid vóór te zijn. De Duitse senaat (de Bondsraad, een vertegenwoordiging van de deelstaatregeringen) stemde op 8 mei 2015 voor de plannen.

Delen

Inhoud

1.

De plannen

De Christendemocratische CDU/CSU en sociaaldemocratische SPD hebben bij de vorming van een regeringscoalitie eind 2013 afspraken gemaakt over tolheffing op Duitse snelwegen. De partijen willen, met de inkomsten die op deze wijze worden gegenereerd, investeren in de Duitse infrastructuur. Buitenlandse weggebruikers zouden hier ook een bijdrage aan moeten leveren, omdat Duitsland een belangrijk doorvoerland is.

In juli 2014 kondigde de Duitse minister van Verkeer het plan aan om niet alleen op snelwegen maar om ook op provinciale en lokale wegen tol te gaan heffen, maar in oktober van dat jaar kwam hij daarop terug. Tolheffing voor lokale wegen wordt niet ingevoerd, en de invoering van tolheffing voor de provinciale wegen werd uitgesteld. Hiermee gaf hij toe aan de kritiek van deelstaten in de grensgebieden.

Afhankelijk van de grootte van de auto en de belasting voor het milieu, betalen weggebruikers een bedrag. De kosten van een jaarvignet bedragen maximaal 130 euro.

De extra kosten worden per auto geschat op € 88 per jaar, waarmee de Duitse regering verwacht € 625 mln op te halen.

Onderzoeksbureau Schmid Mobility Solutions deed begin 2015 in opdracht van de Groenen onderzoek naar de tolplannen. Uit dit onderzoek kwam voort dat het aantal buitenlandse auto's dat jaarlijks in Duitsland rijdt, is overschat in de berekeningen. Daarnaast zijn de kosten voor de verkooppunten van vignetten hoger dan verwacht. De plannen leveren volgens de onderzoekers maximaal 140 mln euro op in plaats van de door de door de Duitse regering aanvankelijk genoemde € 625 mln.

Het plan was om de tolheffing per 1 januari 2016 in te laten gaan. Dit is uiteindelijk niet doorgegaan. Het plan werd tot nader order uitgesteld.

2.

Commotie

De plannen zijn omstreden, met name vanwege de compensatie via de wegenbelasting. Hierdoor zouden buitenlandse automobilisten verhoudingsgewijs meer moeten betalen om gebruik te maken van de Autobahn dan Duitse automobilisten. Volgens de Europese regels is tolheffing niet verboden, maar er mag geen onderscheid worden gemaakt op basis van nationaliteit.

Voormalig Eurocommissaris Siim Kallas (Transport) stelde dat het verstrekken van gratis vignetten of het geven van kortingen aan Duitse ingezetenen niet is toegestaan. Differentiëren op basis van uitstoot behoort wel tot de mogelijkheden. Het invoeren van een lagere wegenbelasting wordt door velen beschouwd als een manier om het discriminatieverbod te omzeilen.

Kallas riep de Duitse regering op om de plannen voor het geven van korting aan Duitse ingezetenen te schrappen. De huidige Eurocommissaris van verkeer Violeta Bulc vindt de tolheffing een schending van het 'fundamentele beginsel van niet-discriminatie' in de EU.

Op 29 september 2016 daagde de Europese Commissie Duitsland voor het Europese Hof om het tolplan. Volgens de Commissie komt de compensatie van Duitse weggebruikers via een lagere wegenbelasting neer op discriminatie op nationaliteit.

3.

Doorbraak

Begin november 2016 lijkt een doorbraak nabij. Een woordvoerder van de Commissie en de Duitse minister van Verkeer, Alexander Dobrindt, verwachten in november 2016 een overeenkomst tussen Duitsland en de Europese Unie.

Het oorspronkelijke plan van de Duitsers wordt op verschillende punten aangepast. Zo is er een voordeliger tarief voor buitenlandse pendelaars en toeristen die kortstondig gebruik maken van het Duitse wegennet. Bovendien wordt de automatische compensatie van Duitse automobilisten via de wegenbelasting herzien. Daarnaast betalen de bezitters van milieuvriendelijke auto's minder tolheffing in het nieuwe voorstel.

Op 1 december 2016 heeft de Europese Commissie bekendgemaakt dat Duitsland tol mag gaan heffen op de Duitse snelwegen en dat de Commissie de juridische procedure die ze was begonnen, schorst.

4.

Reacties uit Nederland

Minister Schultz van Haegen (Infrastructuur en Milieu) heeft aangekondigd alle wegen te willen bewandelen om de invoering van een tolvignet in Duitsland tegen te houden. Op 1 december hebben Nederland en Oostenrijk aangekondigd naar de Europese rechter te stappen als het Duitse tolplan doorgaat.

Transport en Logistiek Nederland (TLN) vindt de tolheffing in Duitsland oneerlijk en ook de ANWB is tegen.

Ook binnen Duitsland is niet overal steun voor het plan. Minister-president Hannelore Kraft (SDP), van deelstaat Noordrijn-Westfalen, maakte tijdens een bezoek van premier Rutte bekend niet gelukkig te zijn met de tolheffing. Buren horen elkaar geen geld afhandig te maken, aldus Kraft.

Daarnaast gaf zij aan dat de invoering lastig is, omdat Duitsland beschuldigd zou kunnen worden van discriminatie. Tijdens het debat in de Duitse Bondsdag op 26 februari 2015 hamerden linkse politici erop dat het plan maar weinig geld oplevert en niets met investeringen in de infrastructuur te maken heeft.

5.

Meer informatie

Delen

Terug naar boven