COM(2009)580 - Toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne (SEC(2009)1428)

 
Deze Beschikking is opgesteld door het Directoraat-generaal Economische en financiële zaken (ECFIN) van de Europese Commissie en op 29 oktober 2009 voorgelegd aan de Raad van de Europese Unie en ter medebeslissing aan het Europees Parlement.
Op 7 juli 2010 hebben de Raad en het Europees Parlement het voorstel ondertekend en kan worden overgegaan tot officiële publicatie.
 
 

Inhoud

Delen

enveloppe
  1. Toelichting
  2. Europese rechtsgrond
  3. Kerngegevens
  1. Relevante documenten
  2. Verwante dossiers
  3. Bronnen en disclaimer

1.

Toelichting

Motivering en doel van het voorstel De Commissie stelt voor Oekraïne macrofinanciële bijstand (MFB) toe te kennen in de vorm van een lening van ten hoogste 500 miljoen EUR. De voorgestelde bijstand moet Oekraïne helpen zowel het tekort op de betalingsbalans als de externe financieringsbehoefte van de overheidsbegroting te dekken welke door het Internationaal Monetair Fonds (IMF) zijn vastgesteld. De MFB zal het stabilisatieprogramma van de overheid ondersteunen teneinde de houdbaarheid van de begroting en de externe rekening te garanderen. Op die manier zal hij Oekraïne helpen bij het aanpakken van de gevolgen van de wereldwijde financiële crisis. De voorgestelde communautaire macrofinanciële bijstand zal een aanvulling vormen op de IMF-steun in het kader van de stand-by-overeenkomst (SBO) die in november 2008 door de raad van bestuur van het IMF is goedgekeurd. De MFB zal tevens een aanvulling vormen op de macrofinanciële bijstand van maximaal 110 miljoen EUR die de Raad in 2002 aan Oekraïne heeft toegekend en die tot dusver nog niet is uitgekeerd. De Commissie is voornemens deze bijstand als eerste onderdeel van het totale EU-steunpakket aan Oekraïne te verstrekken, dat daardoor 610 miljoen EUR zal belopen. De communautaire MFB zal een uitzonderlijk karakter hebben en beperkt zijn in de tijd. Hij zal tevens met name afhankelijk worden gesteld van de gemaakte vorderingen bij de tenuitvoerlegging van het lopende IMF-programma en van de naleving van de economische beleidsvoorwaarden die aan deze bijstand zullen worden verbonden.

Algemene context De overgang van Oekraïne van een planeconomie naar een markteconomie is relatief moeizaam verlopen: in 2008 lag het reële bbp van Oekraïne nog steeds aanzienlijk lager dan in 1990. Na een langdurige krimp was er in 2000 wederom sprake van een groei; het gemiddelde groeicijfer in de periode 2000-2008 beliep 6,9%. Sinds de aanvang van de mondiale crisis is de economische toestand in het land evenwel dramatisch verslechterd. In 2008 bedroeg de reële bbp-groei van Oekraïne amper 2,5% en in het eerste kwartaal van 2009 zou het bbp met naar schatting 20% op jaarbasis zijn gekrompen. Volgens de recentste IMF-projecties voor het lopende jaar zou het reële bbp met niet minder dan 14% afnemen. Sinds overeenstemming werd bereikt over een pakket crisismaatregelen met onder meer een devaluatie van de munteenheid, is de lopende rekening van Oekraïne aanmerkelijk verbeterd: het tekort van 7,2% van het bbp in 2008 is in 2009 omgeslagen in een overschot, dat naar verwachting op 0,5% van het bbp zal uitkomen. Deze verbetering is hoofdzakelijk terug te voeren op het dalende handelstekort. De lopende rekening zal in 2009 naar verwachting weliswaar een gering overschot te zien geven, maar de kapitaalrekening vertoont een tekort: het vertrouwensverlies resulteerde in een kapitaalvlucht, een omslag in de kapitaalinstroom en afnemende buitenlandse directe investeringen. Sterke druk op de kapitaalrekening leidde tot sterke druk op de internationale reserves, die alleen op een passend niveau konden worden gehouden dankzij de financiering die het IMF in het kader van de SBO heeft verstrekt. De geringere economische activiteit resulteert bovendien in sterk tegenvallende begrotingsontvangsten, hetgeen op zijn beurt aanleiding geeft tot een oplopend begrotingstekort. Volgens de recentste prognoses in de context van de tweede beoordeling van het programma in het kader van de SBO zou de budgettaire tekortdoelstelling in 2009 8,6% van het bbp bedragen. Dankzij de economische beleidsbeslissingen die de Oekraïense autoriteiten in het najaar van 2008 hebben genomen, kon met het IMF overeenstemming over een financieringsovereenkomst worden bereikt. In november 2008 heeft de raad van bestuur van het IMF zijn goedkeuring gehecht aan een SBO van 24 maanden ten belope van 16,5 miljard USD, hetgeen neerkomt op 802% van de trekkingsrechten van Oekraïne. De uitzonderlijke toegang was gerechtvaardigd wegens de ernstige crisis op de lopende rekening en de kapitaalrekening waarmee Oekraïne eind 2008 werd geconfronteerd. De uit een daling van de vraag naar producten zoals Oekraïens staal voortvloeiende ruilvoetverslechtering viel samen met financieringstekorten die met de bankencrisis en met het verminderde vertrouwen bij deposanten samenhingen. Andere factoren die deze buitengewone toegang tot IMF-financiering mogelijk hebben gemaakt, waren onder meer i) een houdbare externe en overheidsschuld; ii) de goede vooruitzichten van Oekraïne om in de toekomst opnieuw toegang tot de particuliere kapitaalmarkten te krijgen; en iii) de binnenlandse vasthoudendheid aan beleidshervormingen. Het tweejarige IMF-programma is sterk vervroegd. De eerste leningstranche van 4,5 miljard USD is direct na het besluit van de raad van bestuur van het IMF uitbetaald. De tweede uitbetaling van 2,8 miljard USD, die aanvankelijk was uitgesteld wegens meningsverschillen tussen de regering van Oekraïne en het IMF over diverse essentiële punten van het programma, vond uiteindelijk in mei 2009 plaats. Een groot deel van de tweede leningstranche (1,9 miljard USD) werd rechtstreeks naar de begroting gekanaliseerd om Oekraïne zijn externe schuldverplichtingen te helpen nakomen. Eind juli 2009 heeft de raad van bestuur van het IMF ingestemd met de uitbetaling van de derde leningstranche van 3,3 miljard USD. De tranche werd volledig voor de begroting bestemd, eveneens om de overheid haar externe betalingsverplichtingen te helpen nakomen.

(...)


lees meer

2.

Europese rechtsgrond

Deze Beschikking is gebaseerd op Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie artikel 212.

3.

Kerngegevens

COM-nummer COM(2009)580pdf icoon
extra com nummer COM(2009)580;SEC(2009)1428;COM(2009)665;COM(2010)147
raadsdocument 2009/29
interinstitutioneel nummer 2009/0162(CNS)
officiële titel Voorstel voor een besluit van de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Oekraïne (SEC(2009)1428)
officiële Engelstalige titel Proposal for a Council Decision providing macro-financial assistance to Ukraine (SEC(2009)1428)
besluitvormingsprocedure Gewone wetgevingsprocedure (COD)
stemwijze Raad Raad besluit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen
datum online publicatie 31-10-2009
europees parlement dossier status afgesloten en gepubliceerd
datum besluit 07-07-2010
dagen tussen voorstel en besluit 251
directoraat-generaal Directoraat-generaal Economische en financiële zaken (ECFIN)
raadsformatie Raad Landbouw en Visserij
beleidsterrein Coördinatie nationale economieën
Eurobeleid
 
 

4.

Relevante documenten

(9 stuks, sortering omgekeerd chronologisch)   sortering omkeren

5.

Verwante dossiers

Aan dit dossier zijn de volgende trefwoorden toegekend: Europees nabuurschapsbeleid, Oekraïne, communautaire hulp, economische situatie, economische stabilisatie, financiële hulp, macro-economie.

6.

Bronnen en disclaimer

Zie voor uitgebreidere informatie eventueel ook de volgende voor dit dossier gebruikte bronnen:


Dit dossier wordt iedere nacht automatisch samengesteld op basis van bovenstaande dossiers. Hierbij is aan de technische programmering veel zorg besteed. Een garantie op de juistheid van de gebruikte bronnen en het samengestelde resultaat kan echter niet worden gegeven.