Dinsdag 15 september 2009 was het Prinsjesdag. De Koningin las de troonrede voor en de minister van Financiën bood de Miljoenennota 2010 en de begrotingen voor 2010 aan de Tweede Kamer aan. Daarmee maakte de regering het beleid voor 2010 en volgende jaren bekend. De begroting voor volgend jaar is de derde van het kabinet-Balkenende IV.
In juni 2009 opperde vicepremier Bos dat de troonrede minder een opsomming van beleid zou kunnen zijn, maar meer een visie hoe de samenleving ervoor staat. Dat zou een oplossing kunnen zijn voor het steeds vaker lekken van de Miljoenennota voor Prinsjesdag. Die zou dan al de vrijdag voor Prinsjesdag gepubliceerd kunnen worden.
Uiteindelijk is hiervan afgezien, onder meer omdat de Eerste Kamer niet wilde dat de Koningin op Prinsjesdag beleid aankondigt dat al eerder in de pers bekend is gemaakt.
Inhoudsopgave van deze pagina:
Delen
Advies over de miljoenennota 2010
-
de troonrede in historisch perspectief
Pas sinds de Grondwetsherziening van 1983 staat in de Grondwet dat jaarlijks door koning(in) een uiteenzetting van het door de regering te voeren beleid wordt gegeven. Voordien bepaalde de Grondwet alleen dat de koning jaarlijks de zitting van de Staten-Generaal en eventuele buitengewone zittingen van het parlement opende. Over wat er in de troonrede moest staan, is verder niets geregeld. Het idee in 2008 om de koningin een 'visionaire' troonrede te laten voorlezen, was wat dat betreft mogelijk geweest.
-
wat er op Prinsjesdag gebeurt
De derde dinsdag van september is het Prinsjesdag. De koningin rijdt op die dag in de Gouden Koets naar het Binnenhof en leest in de Ridderzaal de troonrede voor. In de troonrede staan de plannen van de regering voor het komende jaar.
-
de geschiedenis van Prinsjesdag
Prinsjesdag, met de pracht en praal van de Gouden Koets, is niet meer weg te denken uit het politieke leven en ook 'de derde dinsdag van september' is een algemeen ingeburgerd begrip. Maar toch is de traditie van 'de derde dinsdag' niet eens zo oud. In de 19e eeuw werd Prinsjesdag lange tijd in oktober gehouden. De Gouden Koets kwam er pas in 1903 en werd nadien niet altijd gebruikt. Bovendien veranderde in de loop van de tijd het karakter van de plechtigheid.
-
meer over de parlementaire openings- en sluitingsceremonie
Parlementen kwamen lange tijd jaarlijks slechts korte tijd en vaak maar één periode van het jaar bijeen. Regel was dan dat de vorst de zitting van het parlement kwam openen. Die uit de Middeleeuwen daterende gewoonte werd na de Franse revolutie ook in ons land ingevoerd.
-
de aanwezigheid van prinsen en prinsessen
Vraag:
Hoe zit het eigenlijk met Uw kinderen, en met de rest van Uw familie? Moeten die mee? Of hoeft dat niet?
-
het voorzitterschap van de Verenigde Vergadering
De Verenigde Vergadering, de gezamenlijke vergadering van Eerste en Tweede Kamer, wordt voorgezeten door de Voorzitter van de Eerste Kamer. Dat is al zo sinds er in 1815 twee Kamers zijn.
-
de troonrede
De troonrede is de rede die de koningin jaarlijks op de derde dinsdag van September in de Ridderzaal voorleest. Zij geeft daarin een uiteenzetting van het regeringsbeleid voor het komende jaar. De koningin schrijft de tekst van de troonrede niet zelf; dat doen de ministers. Voorlezing van de troonrede vloeit voort uit artikel 65 van de Grondwet.
-
de miljoenennota
De Miljoenennota geeft een overzicht van het budgettaire beleid van het kabinet voor het komende begrotingsjaar, inclusief meerjarenramingen. In de vorm van Vermoedelijke Uitkomsten bevat de Miljoenennota tevens geactualiseerde ramingen over de lopende begroting. De Miljoenennota wordt jaarlijks op de derde dinsdag in september (Prinsjesdag) aangeboden aan het parlement.
-
begroting en begrotingscyclus
In de Rijksbegroting staan de voorstellen voor uitgaven en de inkomsten van het Rijk. Omdat het over geld gaat is het een belangrijk instrument om beleid te voeren. De grote lijnen van het begrotingsbeleid worden daarom vastgelegd in regeerakkoorden. Politiek gezien is de begrotingsbehandeling daarom niet echt spannend, omdat de regeringspartijen meestal het beleid steunen. Voor de oppositie is het wel een mooie gelegenheid om het beleid te bestrijden. Daarom zijn de debatten vaak toch wel levendig.
-
2008
Dinsdag 16 september 2008 was het Prinsjesdag. De Koningin las de troonrede voor en de minister van Financiën bood de Miljoenennota 2009 en de begrotingen voor 2009 aan de Tweede Kamer aan. Daarmee maakte de regering het beleid voor 2009 bekend. De begroting voor 2009 is de tweede van het kabinet-Balkenende IV.
-
2007
Dinsdag 18 september 2007 was het Prinsjesdag. Het kabinet-Balkenende IV presenteerde zijn eerste begroting. Het was ook de eerste begroting van een kabinet waar de ChritenUnie deel van uitmaakte. -
2006
Bijzonder aan Prinsjesdag 2006 was dat het demissionaire kabinet-Balkenende III de embargo-regeling had laten vervallen. Hierdoor konden Kamerleden en pers in tegenstelling tot voorheen niet al voor het weekend over de troonrede en de begrotingsstukken beschikken. Koningin Beatrix las de troonrede voor in een gerestaureerde Ridderzaal. -
2005
In 2005 was koningin Beatrix vijfentwintig jaar vorstin. Voor het traditionele huldeblijk aan de Koningin sprak de voorzitter van de vergadering, mevrouw Timmerman-Buck, daarom woorden van respect voor de wijze waarop de Koningin de haar toevertrouwde functie uitoefende. -
2004
Prinsjesdag 2004 was in een aantal opzichten bijzonder. Het was honderd jaar geleden dat de troonrede voor het eerst in de Ridderzaal werd voorgelezen, koningin Beatrix las voor de vijfentwintigste keer de troonrede voor en de minister-president was afwezig. Premier Balkenende had een ernstige infectie aan zijn rechtervoet en was opgenomen in het ziekenhuis. Hij moest Prinsjesdag vanaf het ziekbed op de televisie volgen. De algemene politieke beschouwingen, die normaliter de woensdag en donderdag na Prinsjesdag worden gehouden, werden een week uitgesteld. -
2003
Prinsjesdag 2003 was in één opzicht bijzonder. Het was voor het eerst in de geschiedenis dat een vrouw de vergadering voorzat. Sinds juni 2003 is Yvonne Timmerman-Buck (CDA) namelijk voorzitter van de Eerste Kamer. En de voorzitter van de Eerste Kamer leidt ook de Verenigde Vergadering. Mevrouw Timmerman is met haar 47 jaar ook nog eens de jongste voorzitter op Prinsjesdag. -
2002
Prinsjesdag 2002 was in enkele opzichten bijzonder. Voor de eerste maal woonde prinses Máxima de plechtigheid bij en het kabinet-Balkenende presenteerde zich voor het eerst met een begroting. Het was verder de eerste keer dat Gerrit Braks de Verenigde Vergadering voorzat. -
2001
In verband met terroristische aanslagen in de Verenigde Staten besloot het kabinet om Prinsjesdag 2001 niet uitbundig te vieren. Premier Kok maakte bekend dat deze dag een 'sober en ingetogen karakter' zou krijgen.
