2672e zitting van de Raad van de Europese Unie (ECONOMISCHE en FINANCIËLE ZAKEN), gehouden te Brussel op 12 juli 2005 - Hoofdinhoud

Inhoudsopgave van deze pagina:

Delen

1. Tekst
2. Originele weergave

3. Meer informatie

1

De voor het publiek beschikbaar gestelde informatie betreffende de definitieve aanneming van besluiten van de Raad staat in Addendum 1 bij deze notulen.

INHOUD

Blz.

1.

Goedkeuring van de agenda ...................................................................................................... 3

2.

Goedkeuring van de lijst van A-punten ..................................................................................... 3

3.

Werkprogramma van het voorzitterschap.................................................................................. 3

4.

Ontwikkelingsfinanciering ........................................................................................................ 4

5.

Economische revitalisering van de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook: mogelijke steun van de EU ......................................................................................................................... 4

6.

EG-begroting: Stappenplan voor een geïntegreerd internecontrolekader .................................. 4

7.

Uitvoering van het stabiliteits- en groeipact (besloten zitting)

• a) 

  Portugal: Advies van de Raad over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma ............... 5
• b) 

  Italië: Procedure bij buitensporige tekorten ...................................................................... 5 8.

DIVERSEN ................................................................................................................................ 5

o o o

BIJLAGE ............................................................................................................................................... 6

1.

Goedkeuring van de agenda 10871/1/05 OJ/CONS 40 ECOFIN 237 REV 1

De Raad heeft bovengenoemde agenda goedgekeurd.

• 2. 

  Goedkeuring van de lijst van A-punten 10872/05 PTS A 35 De Raad heeft de lijst van A-punten in document 10872/05 PTS A 35 goedgekeurd.

In addendum 1 bij deze notulen staat informatie over de punten 12, 24 en 28 t/m 34 van die

lijst.

De correcte vermelding van de documenten voor punt 28 is voorts als volgt:

doc. 10205/05 SOC 271 ECOFIN 210 UEM 151 COMPET 135 MI 92

RECH 141 EDUC 102 ENV 296 JEUN 37 OC 436

+ COR 1 (lv) + REV 1 (pt) + REV 2 (cz) + REV 3 (de) + REV 4 (lt)

10702/1/05 REV 1 SOC 286 ECOFIN 228 UEM 161 COMPET 148 MI 94 RECH 153 EDUC 109 ENV 330 JEUN 40 OC 481 + COR 1 (en).

• 3. 

  Werkprogramma van het voorzitterschap 10771/05 ECOFIN 229

De Raad heeft nota genomen van de presentatie door het voorzitterschap van het werk-

programma op het gebied van economische en financiële zaken voor de tweede helft van

2005. De nadruk werd gelegd op economische hervormingen en de bestrijding van

terrorismefinanciering; het voorzitterschap zegde toe de nodige voorbereidingen te zullen

treffen voor een verdere bespreking van deze beide kwesties op de informele bijeenkomst van

de ministers van Economische Zaken en Financiën in september 2005 en, in voorkomend

geval, tijdens latere zittingen van de Raad.

• 4. 

  Ontwikkelingsfinanciering

De Raad heeft de stand van zaken opgemaakt van de brede waaier van onderwerpen die in de

verschillende fora met het oog op een verbetering van het kader voor de ontwikkelings-

financiering worden besproken. De Raad verzocht het Economisch en Financieel Comité een

document voor te bereiden waarin alle relevante onderwerpen worden behandeld. De

bedoeling is dit document tijdens de informele bijeenkomst van de ministers van

Economische Zaken en Financiën in september te bespreken, teneinde op de Algemene

Vergadering van de VN in New York van 14-16 september met een gecoördineerd Europees

standpunt naar buiten te kunnen komen.

• 5. 

  Economische revitalisering van de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook: mogelijke steun van de EU 10890/05 ECOFIN 238 RELEX 362 De Raad heeft de mogelijke steun van de EU besproken om de economische activiteiten

op de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook nieuw leven te helpen inblazen. De

president van de Europese Investeringsbank en Commissielid Almunia verklaarden dat

hun respectieve instellingen bereid waren om na te gaan hoe dergelijke steun het beste

kon worden gegeven en de Raad verzocht hen de nodige voorbereidingen te treffen zodat

de bespreking van deze kwestie tijdens de informele bijeenkomst van de ministers van

Economische Zaken en Financiën in september kan worden voortgezet.

• 6. 

  EG-begroting: Stappenplan voor een geïntegreerd internecontrolekader = Presentatie door de Commissie 10326/05 FIN 217
• = 

  Conclusies van de Raad 11093/05 FIN 265

Na de presentatie door de Commissie van haar mededeling over een stappenplan voor een

geïntegreerd internecontrolekader heeft de Raad een kort debat over dit punt gehouden en de

conclusies aangenomen in document 11093/05 FIN 265.

• 7. 

  Uitvoering van het stabiliteits- en groeipact (in besloten kader)
• a) 

  Portugal: Advies van de Raad over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma
• = 

  Aanneming 10350/05 UEM 154 10605/05 UEM 159

De Raad heeft zich beraden op het door Portugal ingediende geactualiseerde stabiliteits-

programma en hij heeft het in de bijlage opgenomen advies over dit programma aangenomen.

De Raad heeft besloten dit advies openbaar te maken.

• b) 

  Italië: Procedure bij buitensporige tekorten - Beschikking van de Raad krachtens artikel 104, lid 6, en aanbeveling van de Raad krachtens artikel 104, lid 7 = Politiek akkoord

10801/05 ECOFIN 232 UEM 164 10909/05 ECOFIN 239 UEM 168 RESTREINT UE

De Raad heeft een politiek akkoord bereikt over een beschikking betreffende het bestaan van

een buitensporig overheidstekort in Italië (zie doc. 11123/05), alsmede over een aanbeveling

aan Italië om het buitensporig overheidstekort te verhelpen (zie doc. 11124/05). De Raad

kwam overeen dat het voorzitterschap zo spoedig mogelijk na de inwerkingtreding van de

Verordeningen (EG) 1055/2005 en 1056/2005 een schriftelijke procedure dient te starten met

het oog op de formele aanneming van de beschikking en de aanbeveling.

Met instemming van de Italiaanse regering zal deze aanbeveling openbaar gemaakt worden.

De tekst zal dan ook op de website van de Raad worden geplaatst.

• 8. 

  Diversen

Hier zijn geen punten aan de orde gesteld.

______

BIJLAGE

Ad punt 7 a)

ADVIES VAN DE RAAD

van 12 juli 2005

over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Portugal voor de periode 2005-2009

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid

1 , met name op artikel

5, lid 3, Gezien de aanbeveling van de Commissie, Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité, HEEFT HET VOLGENDE ADVIES UITGEBRACHT: (1)

Op 12 juli 2005 heeft de Raad het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Portugal voor de periode 2005-2009 behandeld. Het programma voldoet aan de gegevensvereisten van de gedragscode voor de inhoud en de vorm van de stabiliteits- en convergentieprogramma's

2 . In het

programma worden echter geen prognoses over de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op lange termijn verstrekt. Portugal wordt dan ook verzocht zich volledig naar de gegevensvereisten van de gedragscode te voegen.

(2)

De actualisering van het stabiliteitsprogramma is gebaseerd op de noodzaak het overheidstekort te corrigeren, dat volgens de prognoses met 6,2% van het BBP in 2005 de referentiewaarde van 3% aanzienlijk zal overschrijden. Dit cijfer volgt op een tekort van 2,9% van het BBP in de jaren 2002-2004

3 , dat onlangs door de Portugese autoriteiten is meegedeeld als gevolg van hun

besprekingen met Eurostat en geeft een aanzienlijke achteruitgang aan ten opzichte van de in het vorige geactualiseerde programma vervatte tekortdoelstelling van 2,2% van het BBP voor 2005. Deze verslechtering valt te verklaren door de achterblijvende groei, een hernieuwde evaluatie van de uitgavenstijging, overschrijdingen van de begroting en niet-invoering van de in het vorige programma geplande eenmalige maatregelen, en door het pakket corrigerende maatregelen ten belope van circa 0,6% van het BBP dat in juni 2005 door de nieuwe regering is goedgekeurd. Voor de terugdringing van het tekort wordt in het geactualiseerde programma een strategie geschetst die veeleer op structurele maatregelen berust dan op een uitgebreid gebruik van eenmalige en tijdelijke maatregelen, wat duidt op een verandering ten opzichte van de in de vorige geactualiseerde programma's beschreven begrotingsstrategie. Het overheidstekort zal naar wordt verwacht in de komende jaren voortdurend verbeteren, maar zal tenminste tot 2007 de referentiewaarde van 3% van het BBP overschrijden.

1 PB L 209 van 2.8.1997, blz 1. 2

De Portugese autoriteiten hadden in december 2004 een geactualiseerd programma ingediend en voldeden aldus aan de formeel vereiste datum van indiening. Met het oog op de komende algemene verkiezingen in Portugal werd echter destijds besloten dat programma niet te evalueren, maar op de door de nieuwe regering in te dienen actualisering te wachten. 3

De tekorten bedroegen 4.1%, 5.4% en 5.2% van het BBP in respectievelijk 2002, 2003 en 2004, als de belangrijkste eenmalige en tijdelijke maatregelen buiten beschouwing worden gelaten.

(3) Volgens het macro-economische scenario dat aan het programma ten grondslag ligt zal de reële BBP-groei, die in 2005 0,8% bedroeg, geleidelijk aantrekken tot 3,0% in 2009, waarbij in de tussenliggende jaren achtereenvolgens groeicijfers van 1,4%, 2,2% en 2.6% worden verwezenlijkt. Op basis van de op dit ogenblik beschikbare gegevens zijn de groeihypothesen voor de eerste jaren van de programmaperiode geloofwaardig, terwijl er voor de laatste jaren van het programma meer risico's zijn. Structurele maatregelen ter verbetering van productiviteit en concurrentievermogen en voor het herstel van het vertrouwen zijn van fundamenteel belang om het verwachte groeipad te verwezenlijken. (4)

Het programma is erop gericht in 2008 een overheidstekort te bereiken dat onder de referentiewaarde van 3% van het BBP ligt. Verwacht wordt dat het overheidstekort daalt van 6,2% van het BBP in 2005 tot 4,8% in 2006, 3,9% in 2007, 2,8% in 2008 en 1,6% in 2009. Volgens de berekeningen van de diensten van de Commissie waarbij de algemeen aanvaarde methode op de gegevens in het programma is toegepast zal het conjunctuurgezuiverde tekort oplopen tot 5,3% van het BBP in 2005 en daarna geleidelijk dalen tot 1.4% in 2009. De consolidatie-inspanning zal gedurende de gehele programmaperiode plaatsvinden, waarbij het zwaartepunt in de eerste jaren ligt, aangezien een aanzienlijke consolidatie in 2006 plaatsvindt. In het eerste deel van de programmaperiode steunt de consolidatie hoofdzakelijk op de verhoging van de ontvangsten, door hogere belastingen (met name verhoging van het normale BTW-tarief van 19% tot 21%), geringere belastingvoordelen en verbetering van de belastinginning, die de gederfde ontvangsten uit eenmalige maatregelen ten dele compenseren. Wat de laatste jaren betreft zal de grotere bijdrage van de uitgavenbeperkingen naar wordt aangenomen afkomstig zijn van maatregelen van blijvende aard - zoals de hervorming van de overheidsadministratie, beheersing van de lonen en wijzigingen in de pensioenstelsels ­ waarvan de budgettaire gevolgen voornamelijk op de middellange termijn significant zullen zijn. Het aandeel van de investeringen in de totale overheidsuitgaven zal gedurende de programmaperiode slechts licht teruglopen.

(5) Het begrotingsresultaat zoals dit in het programma wordt verwacht, is aan verscheidene risico's onderhevig. Ten eerste zou de versnelling van de economische activiteit trager kunnen zijn dan wordt aangenomen, afhankelijk van het daadwerkelijke effect van de maatregelen tot consolidatie van de begroting en gezien de verwachte toename van de internationale concurrentie op de Portugese exportmarkten. Ten tweede kunnen de maatregelen tot verhoging van de ontvangsten en beperking van de uitgaven minder doeltreffend zijn dan wordt aangenomen of kan het langer duren voordat zij de gewenste resultaten opleveren. Door de hogere belastingen neemt het risico op belastingontduiking toe, niettegenstaande het feit dat er aanzienlijke maatregelen worden genomen ter verbetering van de naleving van de belastingwetgeving af te dwingen, zoals nauwere administratieve samenwerking die gericht is op grensoverschrijdende BTW-fraude. Bovendien moet de aangekondigde uitgavenbeperking voor het grootste deel nog in wetgeving worden verankerd. Gelet op deze evaluatie zou de regering kunnen worden verzocht haar verbintenis na te komen om aanvullende maatregelen te nemen om te voorkomen dat het tekort gedurende een langere periode dan is gepland de 3% van het BBP overschrijdt. Voorts biedt, zelfs indien het verwachte pad wordt gevolgd, de in het programma uitgestippelde begrotingsstrategie tot minstens 2009 geen voldoende veiligheidsmarge tegen overschrijding van de tekortdrempel bij normale macro-economische fluctuaties. De strategie volstaat evenmin om te waarborgen dat de in het stabiliteits- en groeipact vastgelegde middellangetermijndoelstelling van een begrotingssituatie die vrijwel in evenwicht is, binnen de programmaperiode wordt gehaald, ondanks dat het onderliggende tekort tussen 2005 en 2009 zo'n 4 procentpunten van het BBP zal zijn gedaald. Een sensitiviteitsanalyse laat zien dat het tekort in het geval van ongunstige macro-economische ontwikkelingen in 2009 nog steeds 3% zou bedragen of zich dichtbij dat percentage zou bevinden.

(6) De schuldquote overschreed de in het Verdrag vastgestelde referentiewaarde van 60% van het BBP in 2003 en liep in 2004 op tot 61,9%. Volgens het geactualiseerde programma zal de schuldquote, na in 2005 66,5% te hebben bereikt, in 2007 het hoogste peil bereiken met 67,8% van het BBP en vervolgens dalen naar 64,5% in 2009. Gelet op de risico's voor de economische activiteit, de begrotingsdoelstellingen en op de mogelijkheid dat zich, net als in het verleden, schuldverhogende stock-flow adjustments voordoen, met name de accumulatie van financiële activa, zou de brutoschuldquote zich ook ongunstiger kunnen ontwikkelen dan verwacht. (7)

Gelet op de verwachte budgettaire kosten van de vergrijzing lijken er in Portugal risico's te bestaan voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op lange termijn. De maatregelen op het gebied van de structurele hervorming die tot dusverre zijn vastgesteld, met name voor het pensioenstelsel en de gezondheidszorg, zullen naar verwachting de gevolgen van de vergrijzing voor de begroting temperen. Deze hervormingen lijken echter niet voldoende om de houdbaarheid te waarborgen. De in het geactualiseerde programma voorgestelde hervormingen, met name op het gebied van pensioenvoorzieningen in de openbare sector, zouden, indien zij volledig ten uitvoer worden gelegd, hiertoe kunnen bijdragen. De regering heeft opdracht gegeven tot het opstellen van een rapport om de houdbaarheid op lange termijn van het socialezekerheidsstelsel te evalueren.

(8)

Algemeen genomen is het in het geactualiseerde programma geschetste economische beleid slechts gedeeltelijk in overeenstemming met de landenspecifieke globale richtsnoeren voor het economisch beleid op het gebied van de openbare financiën. Zoals aanbevolen zal, volgens de programmaprognoses, de consolidatie van de overheidsfinanciën in grote mate door de uitgavenzijde worden gedragen, zonder eenmalige of tijdelijke maatregelen. De programmaprognoses houden, indien deze worden verwezenlijkt, een verbetering in van het conjunctuurgezuiverde primaire saldo (los van eenmalige en tijdelijke maatregelen) met meer dan 0,5 % van het BBP per jaar. Het voorziet echter niet in maatregelen om het tekort vóór 2008 tot onder de 3% van het BBP terug te dringen en de geplande uitgavenbeperkingen zijn ontoereikend om voor het einde van de programmaperiode de middellangetermijndoelstelling van het stabiliteits- en groeipact te halen en een vrijwel sluitende begroting te hebben.

(9)

Op basis van de in het geactualiseerde programma vervatte schuld- en tekortgegevens voor 2005 en de volgende jaren heeft de Commissie op 22 juni de buitensporigtekortprocedure ten aanzien van Portugal ingeleid. Wanneer de Raad besluit of er in Portugal al dan niet een buitensporig tekort bestaat zal hij tevens een aanbeveling tot het land richten met het verzoek deze situatie te verhelpen; deze aanbeveling zal onder andere een uiterste termijn voor de correctie van het buitensporige tekort bevatten.

* * *

In het licht van de bovenstaande evaluatie acht de Raad het wenselijk dat Portugal:

• i) 

  de verslechtering van de begrotingspositie in 2005 beperkt door toe te zien op een strikte uitvoering van de aangekondigde corrigerende maatregelen; ii) zo spoedig mogelijk een gestage correctie van het buitensporige tekort bewerkstelligt, door in 2006 aanzienlijke vooruitgang te boeken, gevolgd door een aanzienlijke daling in ieder daaropvolgend jaar, en de geplande maatregelen ter vermindering van de overheidsuitgaven vastberaden toe te passen; iedere mogelijkheid benut om de vermindering van het begrotingstekort te versnellen, en met name ruimte te creëren om, indien nodig, de budgettaire gevolgen van een groei die geringer is dan in de prognoses werd aangenomen, op te vangen; iii) de bruto schuldquote op een sterk neerwaarts pad brengt door ervoor te zorgen dat de schuldontwikkeling vooruitgang bij de vermindering van het tekort laat zien en door schuldverhogende financiële transacties te vermijden;
• iv) 

  de ontwikkeling van de uitgaven beteugelt, eventueel door bindende plafonds voor specifieke uitgavencategorieën aan te kondigen in het kader van een uitvoerig hervormingsprogramma tot verbetering van de kwaliteit en de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op lange termijn; v) zorgt voor een verbetering van de verwerking van gegevens over de overheidssector.

Tabel: Vergelijking tussen de belangrijkste macro-economische en budgettaire prognoses

2004 2005 2006 2007 2008 2009

SP juni 2005 1,0 0,8 1,4 2,2 2,6 3,0 Reëel BBP

COM april 2005 1,0 1,1 1,7 ­ ­ ­ (verandering in %)

SP jan. 2004 1,0 2,5 2,8 3,0 ­ ­ SP juni 2005 2,5 2,5 2,9 2,5 2,5 2,4 HICP-inflatie

COM april 2005 2,5 2,3 2,1 ­ ­ ­ (%)

SP jan. 2004 2,0 2,0 2,0 2,0 ­ ­ SP juni 2005 -2,9 -6,2 -4,8 -3,9 -2,8 -1,6 Overheidssaldo

COM april 2005 -2,9 -4,9 -4,7 ­ ­ ­ (in % van het BBP)

SP jan. 2004* -2,8 -2,2 -1,6 -1,1 ­ ­ SP juni 2005 -0,1 -3,3 -1,6 -0,5 0,7 1,8 Primair saldo

COM april 2005 -0,1 -2,0 -1,6 ­ ­ ­ (in % van het BBP)

SP jan. 2004 0,1 0,9 1,5 2,0 ­ ­ SP juni 2005 1

-2,2 -5,3 -3,8 -3,1 -2,3 -1,4

COM april 2005 -2,0 -3,9 -3,7 ­ ­ ­ (in % van het BBP)

SP jan. 2004 1 -1,7 -1,3 -0,9 -0,7 ­ ­ Eenmalige maatregelen SP juni 2005 2,3 0,2 0 0 0 0

(in % van het BBP) COM april 2005 2,3 0,3 0 ­ ­ ­ conjunctuurgezuiverd SP juni 2005 1 -4,5 -5,5 -3,8 -3,1 -2,3 -1,4

begrotingssaldo, zonder de COM april 2005 -4,3 -4,2 -3,7 ­ ­ ­ eenmalige maatregelen

(in % van het BBP)

SP juni 2005 61,9 66,5 67,5 67,8 66,8 64,5 Bruto overheids-schuld

COM april 2005 61,9 66,2 68,5 ­ ­ ­ (in % van het BBP)

SP jan. 2004* 60,0 59,7 58,6 57,0 ­ ­

______________

• 20 apr '05
  COM(2005)154 - Wijziging van Verordening (EG) nr. 1466/97 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid
  
  
  
• 20 apr '05
  COM(2005)155 - Wijziging van Verordening (EG) nr. 1467/97 over de bespoediging en verduidelijking van de tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten
  
  
  
• 16 okt '96
  COM(1996)496 - Versterking van het toezicht op en de coordinatie van begrotingssituaties