Europa: kosten en baten

Bedrijvigheid in Nederlandse haven

Het lidmaatschap van de Europese Unie  brengt verschillende soorten kosten en baten met zich mee. Zo heeft Nederland 'kosten' gehad als het afdragen van geld en zelfstandigheid, maar baten gekregen als economische voorspoed en veiligheid.

Een lidstaat van de EU is verplicht ieder jaar een klein deel van zijn nationale inkomsten af te dragen aan de begroting van de Europese Unie. Tegenover deze afdracht staan de vele subsidieregelingen die zorgen voor geldstromen van de EU naar de lidstaten. Nederland ontving tot 1992 meer geld van de EU dan het moest afdragen. Sinds die tijd is de situatie omgekeerd; Nederland betaalt meer dan het ontvangt.

Buiten begrotingszaken zijn er ook veel indirecte kosten en baten van ons lidmaatschap van de Europese Unie. De interne markt, waarin vrij verkeer van goederen, diensten en personen bestaat, brengt ons veel economisch voordeel. Daarnaast zorgen het wegvallen van de grenzen en de introductie van de euro ervoor dat aan veel bureaucratische rompslomp en transactiekosten een einde is gekomen. 

Aan de andere kant is Nederland beperkter geworden in zijn bewegingsvrijheid. Zo mogen we bijvoorbeeld niet geheel zelf bepalen hoe we onze overheidsgelden besteden.

Delen

enveloppe

Inhoud

1.

Voor- en nadelen

De Nederlandse politiek heeft de laatste jaren veel over Europa en haar kosten en baten gedebatteerd. De politieke partijen kijken daarin verschillend naar de voor- en nadelen die het lidmaatschap van de EU Nederland oplevert of kost. Zo zegt het kabinet-Rutte II in het regeerakkoord over Europa: "We verdienen er ons geld; onze banen zijn er voor een groot deel van afhankelijk" . Aan de andere kant betoogt de PVV dat de EU Nederland alleen maar geld kost en dat een vertrek uit de EU Nederland miljarden zou opleveren.    

De in de politiek genoemde voor- en nadelen van Europa zijn veelal politiek gekleurd. Het is daarom goed een totaaloverzicht van de kosten en baten van de EU te hebben.

Voordelen van het lidmaatschap zijn bijvoorbeeld:

Tegenover deze voordelen staan:

  • het prijskaartje: maximaal 275 euro per hoofd van de bevolking per jaar. Rekening houdend met de terugvloeiende subsidies en een door de Nederlandse regering bedongen korting van 638 miljoen euro werd in 2012 per hoofd van de bevolking ongeveer 235 euro afgedragen.

    Bronnen:

  • minder bewegingsvrijheid op terreinen waarvoor in Europa gezamenlijke afspraken zijn gemaakt. Zo mag de Nederlandse regering bijvoorbeeld slechts in beperkte mate het financieringstekort laten oplopen om de economie te stimuleren.
  • verliezen van controle over eigen munt en monetaire beleid. Het is bijvoorbeeld niet meer mogelijk om de eigen munt te devalueren als de economie aan concurrentiekracht verliest. Kanttekening hierbij is wel dat het Nederlandse monetaire beleid voor de invoering van de euro al sterk aan het Duitse monetaire beleid gekoppeld was.

2.

Argumenten in de discussie

Hieronder staan een aantal veel gehoorde argumenten, waarbij bijna altijd wel kanttekeningen te maken zijn. Dat maakt de discussie boeiend, maar een oordeel niet eenvoudiger. Europa is wikken en wegen.

Tip: Na het lezen van de argumenten kunt u zelf  Uw reactie geven.

Nederland kan het netto-prijskaartje van ongeveer 235 euro per jaar per inwoner beter zelf besteden. 

Lidstaten van de Europese Unie betalen ieder jaar een bijdrage aan de begroting van de Europese Unie. Aan de andere kant ontvangen zij geld van de EU in de vorm van bijvoorbeeld subsidies. Sinds begin jaren '90  betaalt Nederland méér aan de EU dan het ontvangt. Omgerekend betalen wij ongeveer 235 euro per hoofd van de bevolking. 

Juist Nederland heeft als handelsland profijt van de grote interne markt, die is ontstaan door het wegvallen van de interne grenzen.

Onze welvaart is voor een groot deel afhankelijk van de import naar, en de export van ons land. Ongeveer de helft van ons nationaal inkomen komt voort uit de opbrengsten van export naar andere landen. Het waarborgen van afzetmarkten voor de Nederlandse exporteurs is van groot belang om onze economie op peil te houden.

Het lidmaatschap van Europa levert een aantal praktische voordelen op.

De voordelen van het lidmaatschap zijn niet alleen uit te drukken in geld. Doordat sommige zaken centraal worden geregeld bij de EU, delen we aspecten van ons dagelijks leven met de andere Europese lidstaten. Zo is er een gezamenlijke interne markt ontstaan en hebben we de euro ingevoerd. Door deze ontwikkeling profiteren Nederlandse burgers van vele praktische zaken.

Nederland kan grensoverschrijdende en wereldomvattende problemen niet in zijn eentje oplossen en moet dus samenwerken. Ook al moeten we daarvoor een deel van onze eigen bevoegdheden opgeven.

Het bestrijden van de eurocrisis, het beperken van het klimaatverandering, bestrijding van terrorisme, het voorkomen van burgeroorlogen in Afrika, armoedebestrijding in derdewereldlanden, het bevorderen van eerlijke wereldhandel: het aanpakken van dit soort wereldomvattende problemen levert het meeste resultaat op door een gezamenlijke inzet van landen. Zo'n inzet wordt ook gepleegd door de lidstaten van de Europese Unie.

3.

Meer informatie

Delen

enveloppe

Terug naar boven