Laatste nieuws: 

Beleid voedselveiligheid

Groente en fruit

De landbouw- en voedselsector in Europa is van groot belang voor de Europese economie. Zo is de Europese Unie de tweede exporteur van landbouwproducten ter wereld.

Om producenten in de verschillende EU-lidstaten gelijke kansen te geven, is het belangrijk dat de gezondheids-, milieu- en dierenwelzijnsnormen voor voedsel in alle Europese lidstaten gelijk zijn.

Op Europees niveau bestaat daarom een systeem van normering en etikettering van voedselproducten om de voedselveiligheid, het welzijn van dieren en het milieu te beschermen. Tegelijkertijd waakt de EU ervoor dat de normen voor voedselveiligheid er niet voor zorgen dat traditionele producten uit EU-lidstaten van de markt worden gedreven, of dat de productkwaliteit er door wordt verminderd.

Delen

enveloppe

Inhoud

1.

Ontwikkeling in vogelvlucht

De basis voor het huidige beleid van voedselveiligheid ligt in het Gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB). In het begin (1962) werd bij dit Gemeenschappelijk landbouwbeleid vooral belang gehecht aan de zelfvoorzienendheid: dat Europa genoeg voedsel produceerde voor de eigen burgers. De Europese Eenheidsakte van 1986 besteedde voor het eerst aandacht aan de belangen van de consument. Daardoor kon de Commissie maatregelen voorstellen gericht op het beschermen van consumenten.

Sinds de Algemene Levensmiddelen Verorderning speelt de Europese Commissie een grote rol in de aanpak van grensoverschrijdende epidemieën als de gekkekoeienziekte, de varkenspest, de vogelgriep en schandalen rond dioxine en paardenvlees. Door deze crises werd het vertrouwen van de consument in de veiligheid van levensmiddelen aangetast. De Europese Unie wilde dit vertrouwen door strenge eisen rondom de voedselveiligheid herstellen.

Bij een nieuwe uitbraak van een ziekte wordt onmiddellijk een Europees standaardpakket aan regels en controles uitgevoerd. Het gaat om strenge controles in de nabije omgeving van de uitbraak, transportverboden en de beperkte vernietiging van dieren.

Voedselnormen

De Europese Unie grijpt niet alleen in bij crises. De EU krijgt ook steeds meer invloed op de formulering van voedselnormen. Zo zorgt de EU voor regelgeving op het gebied van genetisch gemodificeerde producten, verpakkingsvoorschriften, diervoeders en toevoegingen als kleur- en smaakstoffen. In juni 2013 verscherpte de EU nog de regels over de verpakking en inhoud van babymelk en van voedsel dat voor speciale medische doeleinden wordt gebruikt. Hierdoor schrijft de EU voortaan bijvoorbeeld voor welke samenstelling babyvoeding en -melk mogen hebben en heeft het een exclusieve lijst opgesteld van vitaminen en mineralen die aan bepaalde soorten voeding mogen worden toegevoegd. 

Een andere belangrijke kwestie binnen het terrein voedselveiligheid betreft de discussie over het zogenaamde 'nieuwe voedsel'. Dit zijn voedingsmiddelen die nog niet op de markt waren vóór 15 mei 1997, toen de eerste wetgeving over nieuw voedsel werd geïntroduceerd. In mei 2010 eiste de parlementaire commissie Milieu, Volksgezondheid en Voedselveiligheid dat voedsel dat met behulp van nanotechnologie is geproduceerd niet op de markt komt. De Europarlementariërs hebben destijds ook gevraagd om een wetsvoorstel dat voedsel uit gekloonde dieren moet verbieden.  Daarop stelde de Commissie in oktober 2010 een moratorium in op het klonen van dieren voor consumptiedoeleinden.

Etiketten

Er wordt niet alleen gewerkt aan veiliger voedsel; de EU heeft ook regels opgesteld over de etikettering van levensmiddelen. Consumenten hebben het recht te weten wat ze kopen en zij kunnen daardoor bijvoorbeeld beter ingrediënten herkennen waarvoor zij allergisch zijn. Daarnaast heeft de EU regelgeving opgezet die verplichten vakjes te tonen op verpakkingen met daarin informatie over het gehalte zout, suiker, vet en andere dikmakers in een product. Deze informatie op producten is bedoeld om overgewicht tegen te gaan.

Advisering

Alle besluiten die de EU op dit beleidsterrein neemt zijn gebaseerd op wetenschappelijk advies. Hierbij speelt de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) in Parma een belangrijke rol. Deze instantie verstrekt de Europese Commissie wetenschappelijk advies. De adviezen worden ook gepubliceerd, zodat de burgers ze kunnen raadplegen.

Lees meer

Bron

Taal

Soort informatie

Europese Unie

NL

Inleiding + samenvatting van de EU wetgeving

2.

Wie doet wat

Bij de besluitvorming op dit beleidsterrein spelen de Europese Commissie, de Raad en het Europees Parlement een rol.

Initiatief voor nieuw beleid bij de Europese Commissie

Verantwoordelijk is de Eurocommissaris voor Gezondheid:

Invloed nationale parlementen

Nationale parlementen van de lidstaten kunnen binnen acht weken nadat de Europese Commissie een voorstel heeft bekendgemaakt, laten weten dat de Europese Unie zich niet met het onderwerp zou moeten bezighouden.

Vanuit het Nederlandse parlement zijn bij dit beleidsterrein betrokken:

Besluitvorming door Raad en Europees Parlement

De besluitvorming verloopt volgens de gewone wetgevingsprocedure.

De raadsformatie die beslist over Voedselveiligheid is de Raad Werkgelegenheid, Sociaal Beleid, Volksgezondheid en Consumentenzaken. Besluiten worden genomen met gekwalificeerde meerderheid. Vertegenwoordiger voor Nederland in deze Raad is:

Voor het Europees Parlement beoordeelt de parlementaire commissie Milieu, volksgezondheid en voedselveiligheid de voorstellen van de Europese Commissie en de eventuele aanvullingen van de Raad. Voor Nederland zijn de volgende Europarlementariërs lid:

De volgende Europarlementariërs zijn in deze commissie namens Nederland plaatsvervangend lid:

nog niet bekend

Als het Europees Parlement het (eventueel aangepaste) voorstel goedkeurt, sluit een overeenstemming in de Raad van de Europese Unie de procedure af. Nederland heeft in de Raad 13 stemmen, op een totaal van 352. Als het voorstel door de Raad is goedgekeurd, zorgt de Nederlandse regering ervoor dat het voorstel nationaal wordt doorgevoerd.

3.

Meer informatie

Nederland

Europese Unie

Activiteitendossier

Factsheet Europees Parlement

Betrokken instanties

Delen

enveloppe

Terug naar boven