Mr. M. (Martina) Tjeenk Willink

foto Mr. M. (Martina) Tjeenk Willinkvergrootglas Sociaaldemocrate in de Eerste Kamer; door voorzitter Jonkman een leeuwin genoemd die als enige vrouw 49 man te sterk was. Was afkomstig uit en zeer ingevoerd in het maatschappelijk werk en op dat gebied een autoriteit. Wist zich daardoor goed staande te houden in de Senaat als enige vrouw te midden van overwegende oudere heren. Gold als socialistische tegenspeelster van Marga Klompé. Hield zich ook bezig met justitie. Bevriend met koningin Juliana. Sprak niet zo vaak, maar hield wel altijd goede betogen, met daarin de nodige humor.

PvdA
in de periode 1946-1969: lid Eerste Kamer

Inhoud

Delen

enveloppe

1.

voornaam (roepnaam)

Martina (Martina)

2.

personalia

geboorteplaats en -datum
Batavia (Ned.-Indië), 5 juni 1905

overlijdensplaats en -datum
Lochem, 27 februari 1992

levensbeschouwing
  • Hervormd: vrijzinnig (opgevoed) 
  • geen godsdienst (later) 

3.

partij/stroming

partij(en)
PvdA (Partij van de Arbeid)

4.

loopbaan

  • volontair Armenraad te 's-Gravenhage, van 1932 tot 1938 
  • wooninspectrice Haags Centraal Woonbeheer, van 1938 tot 1940 
  • secretaris Armenraad te Arnhem, van 1940 tot 1950 
  • medewerkster Landelijk Bureau Nederlands Volksherstel te 's-Gravenhage 
  • secretaris-generaal Bestuursraad Nederlands Volksherstel, van 29 augustus 1945 tot 1948 
  • secretaris-generaal Raad van Beheer Nederlands Volksherstel, van 29 augustus 1945 tot 1948 
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 23 juli 1946 tot 16 september 1969 
  • algemeen secretaris en hoofd bureau Nederlandse Vereniging voor Maatschappelijk Werk (1957: Nationale Raad voor Maatschappelijk Werk resp. Welzijn), van 25 november 1946 tot 1 november 1966 

5.

nevenfuncties

  • secretaris Koningin Juliana Fonds, van 5 augustus 1948 tot 1966 
  • lid hoofdbestuur Vereniging voor Vrouwenbelangen en Gelijk Staatsburgerschap 
  • vicevoorzitter Centraal Archief en Inlichtingenbureau inzake het Inzamelingswezen 
  • lid Staatscommissie inzake de herziening van de Loterijwet (Staatscommissie-Wiarda), vanaf maart 1958 
  • lid-deskundige Commissie Vraagstukken Subsidiëring Maatschappelijk Werk, vanaf 1956 

6.

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium te Deventer 

academische studie
  • Nederlands recht, Rijksuniversiteit Leiden, tot 11 juli 1931 

7.

activiteiten

als parlementariër
  • Was woordvoerster sociale zaken, justitie en maatschappelijk werk van de PvdA-Eerste Kamerfractie 

opvallend stemgedrag
  • Behoorde in 1948 tot de minderheid van haar fractie die tegen het wetsvoorstel inzake herinvoering van de totalisator stemde 
  • Behoorde in 1968 tot de minderheid van haar fractie die vóór wetsvoorstel regeling schadeloosstelling leden Tweede Kamer der Staten-Generaal stemde 

8.

wetenswaardigheden

algemeen
  • Speelde een belangrijke rol bij de organisatie van het Nederlandse Maatschappelijk Werk 
  • Zij had tijdens het kabinet-Drees III zo'n grote kennisvoorsprong op minister Van Thiel van Maatschappelijk Werk, dat zij wel als 'tegenminister' werd aangeduid 
  • Werd in 1956 gepolst als minister van Maatschappelijk Werk 
  • Trachtte tevergeefs te bemiddelen in de zogenaamde Greet-Hofmans-affaire (1956) 

uit de privésfeer
  • Begeleidde namens de VVSL (Vereniging voor Vrouwelijke Studenten in Leiden) prinses Juliana tijdens haar studie (1927) 
  • Bereidde met Marga Klompé Volksherstel Gelderland voor in Apeldoorn 
  • Bevriend met (prinses) Koningin Juliana en Marga Klompé 
  • Haar vader was leraar te Batavia en directeur van de School voor Tropische Landbouw 

verkiezingen
  • Werd in 1946, 1948, 1952, 1955, 1956 en 1963 gekozen door Groep III: Noord-Holland en Friesland 

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Nederlands-Indië, tot 1909 
  • Deventer 
  • Zwitserland (na eindexamen gymnasium) 
  • Bilthoven 
  • Leiden (studietijd) 
  • Engeland (studie Engels) 
  • 's-Gravenhage, van 1931 tot 1940 
  • Oosterbeek (Gld.), van 1940 tot 1940 
  • Apeldoorn, vanaf 1944 (geëvacueerd na verwoesting huis) 
  • 's-Gravenhage, Sportlaan 63 (85), omstreeks 1946 en nog in 1969 
  • Lochem (verzorgingshuis) 

ridderorden
  • Officier in de Orde van Oranje-Nassau 
  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 29 april 1955 

overige onderscheidingen en prijzen
Kruis van Verdienste Nederlandse Rode Kruis, 1973

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
  • lid VVSL (Vereniging voor Vrouwelijke Studenten in Leiden) 
  • lid VCSB (Vrijzinnig-Christelijke Studenten Bond) 

hobby's
  • tuinieren 
  • paardrijden 

9.

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
  • R.E. van Ditzhuizen, "Mr. Martina Tjeenk Willink, lid Eerste Kamer 1946-1969", in: A. Postma e.a. (red.), "Aan deze zijde van het Binnenhof" (1991) 
  • "Voorwaarts", 22-12-1987 
  • Ned. Patriciaat, 1985 

10.

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
ongehuwd

vader
H.D. Tjeenk Willink, Herman Diederik

geboorteplaats en/of -datum
Borculo, 18 februari 1870

moeder
M. Telders, Martina

geboorteplaats en/of -datum
Renesse (Zld.), 18 november 1869

beroep grootvader (vaderskant)
notaris

beroep grootvader (moederskant)
predikant

familierelaties
Tante van H.D. Tjeenk Willink, Eerste Kamerlid en vicepresident Raad van State