Dr. H.W. Tilanus - Hoofdinhoud

H.W. Tilanus, van 5 oktober 1884 tot 20 oktober 1958 

Dr. H.W. Tilanus, vanaf 20 oktober 1958 (nadat aan hem door de Vrije Universiteit te Amsterdam een eredoctoraat was verleend) 

tweede luitenant der artillerie te Gorinchem, van 17 augustus 1907 tot 15 augustus 1909 

tweede luitenant der artillerie te Amsterdam, van 16 augustus 1909 tot 24 mei 1910 

eerste luitenant der artillerie te Utrecht, van 24 mei 1910 tot 1922 (sinds 1919 op non actief) 

docent KMA (Koninklijke Militaire Academie) te Breda, van juni 1913 tot 1919 

lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 juli 1922 tot 5 juni 1963 

fractievoorzitter CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van augustus 1939 tot 15 mei 1963 

geïnterneerd gijzelaarskamp te Buchenwald, van 9 oktober 1940 tot 15 november 1941 (op 7 oktober gevangengenomen) 

geïnterneerd gijzelaarskamp te Haaren, van 16 november 1941 tot 11 mei 1942 

geïnterneerd gijzelaarskamp te Sint-Michielsgestel, van 11 mei 1942 tot 1944 

geïnterneerd gijzelaarskamp te Vught, van 6 september 1944 tot 17 september 1944 

tweede luitenant der artillerie, van 17 augustus 1907 tot 24 mei 1910 

eerste luitenant der artillerie, van 24 mei 1910 tot 1 oktober 1926 

kapitein der artillerie b.d., van 1 oktober 1926 tot 15 juni 1938 

majoor titulair der artillerie, vanaf 15 juni 1938 

tweede en eerste secretaris CHU, van 1917 tot november 1939 

fractiesecretaris CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van september 1922 tot augustus 1939 

voorzitter CHU, van 13 november 1939 tot 9 juli 1958 

politiek leider CHU, van 14 mei 1940 tot 15 mei 1963 

erelid CHJG (Christelijk-Historische Jongerengroep), 29 april 1956 

adviserend lid hoofdbestuur CHU, van 1958 tot 1963 

lijsttrekker CHU Tweede Kamerverkiezingen 1946 

lijsttrekker CHU Tweede Kamerverkiezingen 1948 

lijsttrekker CHU Tweede Kamerverkiezingen 1952 

lijsttrekker CHU Tweede Kamerverkiezingen 1956 

lijsttrekker CHU Tweede Kamerverkiezingen 1959 

secretaris Onderwijsraad, van 1 september 1919 tot 1 januari 1951 

secretaris Centrale Commissie georganiseerd overleg in ambtenarenzaken, van 1920 tot 1922 

secretaris georganiseerd overleg volksonderwijs, vanaf 1929 

lid Staatscommissie inzake concentratie van scholen voor bijzonder lager onderwijs, van 4 februari 1936 tot 16 december 1936 

lid Raad van Commissarissen Zuid-Hollandse Bank 

lid Raad van Commissarissen Nijmeegs Bagger-en Aannemingsbedrijf 

voorzitter Papefonds, vanaf 1945 

lid Nationale Advies Commissie (adviescollege voor de samenstelling van de Voorlopige Staten-Generaal), van 20 juli 1945 tot november 1945 

lid benoemingscommissie Voorlopige Staten-Generaal, van 30 oktober 1945 tot mei 1946 (namens de Tweede Kamer) 

lid Staatscommissie onderzoek wijziging procedure Grondwetsherziening (Staatscommissie-Beel), van 1 april 1946 tot 1 april 1946 

lid bestuur Nationaal Comité Handhaving Rijkseenheid, vanaf juni 1946 

lid Staatscommissie onderzoek Grondwetsherziening vanwege hervorming van de staatkundige structuur van het Koninkrijk (Staatscommissie-Beel), van 29 september 1947 tot maart 1948 

lid Defensiecommissie, van 9 juli 1948 tot 27 oktober 1949 

voorzitter Defensiecommissie, van 28 oktober 1949 tot 1963 

lid Staatscommissie inzake de Grondwetsherziening (Staatscommissie-Van Schaik), van april 1950 tot 1954 

lid adviescommissie voor de crematie (derde commissie-Kan), van 16 januari 1964 tot 17 mei 1965 

lid Commissie van Rapporteurs inzake de Nota van den minister van Justitie betreffende de feiten en omstandigheden, op grond waarvan op 1 april 1938 aan de brigade der Koninklijke Marechaussee te Oss is gelast zich tijdelijk van opsporingsdiensten te onthouden (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van februari 1939 tot juni 1939 

lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1939 tot juni 1963 

lid commissie van voorbereiding voor de voorstellen tot Grondwetsherziening inzake Nederlands-Indië en het ontwerp-Unieverdrag (Commissie van Negen) (Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal), van februari 1948 tot november 1949 

lid delegatie uit de Tweede Kamer naar Indonesië, november 1948 (in verband met onderhandelingen van Stikker en Sassen met Hatta) 

lid parlementaire delegatie naar Duitsland (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van februari 1950 tot maart 1950 

voorzitter Commissie van Voorbereiding voor de ontwerp-Kweekschoolwet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juni 1950 tot februari 1952 

voorzitter vaste commissie voor Onderwijs (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 15 oktober 1951 tot 17 september 1953 

voorzitter begrotingscommissie voor Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 11 februari 1953 tot 17 september 1953 

voorzitter vaste commissie voor Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 17 september 1953 tot 5 juni 1963 

ondervoorzitter Commissie van Voorbereiding ontwerp-Oorlogswet voor Nederland (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 21 maart 1961 tot 5 juni 1963 

voorzitter bijzondere commissie voor het wetsontwerp Goedkeuring overeenkomst met de Van Gogh-Stichting (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 4 oktober 1962 tot november 1962 

voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Goedkeuring Verdrag met de Bondsrepubliek Duitsland over legering van militairen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 27 februari 1963 tot april 1963 

lagere school te Deventer 

lagere school te Leiden 

"Instituut Tesch" te 's-Gravenhage 

opleiding Cadettenschool te Alkmaar, van 1902 tot 1904 

officiersopleiding KMA (Koninklijke Militaire Academie) te Breda, van 1904 tot 1907 

rechtsgeleerdheid, Vrije Universiteit te Amsterdam, 20 oktober 1958 

Was onderwijswoordvoerder van de CHU-Tweede Kamerfractie. Hield zich aanvankelijk ook bezig met militaire aangelegenheden en in de periode 1933-1940 tevens met buitenlandse zaken. 

Interpelleerde in 1934 minister Marchant over het standpunt van de regering ten opzichte van de schrijfwijze van de Nederlandse taal 

Behoorde in 1930 tot de minderheid van zijn fractie die tegen het wetsontwerp Wijziging van de Gemeentewet stemde vanwege de bepaling over de benoembaarheid van vrouwen tot burgemeester en gemeentesecretaris 

Stemde in 1947 als enige van zijn fractie tegen het (later door de Eerste Kamer verworpen) initiatiefvoorstel tot wijziging van de Enquêtewet inzake het horen van (oud-)ministers 

Behoorde in december 1949 met Kikkert, Van de Wetering en jkvr. Wttewaall van Stoetwegen tot de minderheid van de CHU-fractie die vóór de Soevereiniteitsoverdracht over Indonesië stemde 

Behoorde in 1957 met jkvr. Wttewaall van Stoetwegen en Kikkert tot de minderheid van zijn fractie die vóór de ontwerp-Wet grootboek woningverbetering stemde 

In 1957 stemden hij en Diepenhorst als enigen van hun fractie tegen een (onaanvaardbaar verklaarde en verworpen) motie-Biewenga over deblokkering van een lastenverlichting voor landbouwers 

Toen hij naar zijn mening te weinig medewerking van de partij kreeg bij zijn propagandawerk in Noord-Brabant, ging hij zelf over tot het oprichten van CHU-afdelingen 

Was in 1925 vanwege ziekte afwezig bij de stemming over het amendement-Kersten inzake het gezantschap bij de Paus, waarvan de aanneming tot een kabinetscrisis leidde 

Met Bakker en Krijger de voornaamste tegenstander in de CHU-fractie van een plan van De Visser (CHU-fractievoorzitter en formateur) om als oplossing voor de kabinetscrisis het gezantschap bij de Paus te combineren met een ander gezantschap. 

Werd in september 1939 met 5 van de 7 stemmen tot fractievoorzitter gekozen. Bakker en Slotemaker de Bruïne kregen 1 stem 

Vanwege zijn steun aan de soevereiniteitsoverdracht aan Indonesië stond zijn positie als partijleider van de CHU bij een deel van zijn partij ter discussie. Een poging om Mr. Schmal naar voren ter schuiven als nieuwe partijaanvoerder kreeg echter onvoldoende steun. 

Sprak bij de val van het laatste kabinet-Drees op 11 december 1958 de gevleugelde woorden "Moet dat nu zo?" 

Als oudste lid in jaren diverse keren fungerend Tweede Kamervoorzitter 

De naam Tilanus is een latinisering van Tiel 

Zijn moeder overleed in 1887 

Zijn vader was majoor der cavalerie en later directeur bijkantoor Amsterdamse Maatschappij van Levensverzekering 

Toen Mr. Burger, de fractievoorzitter van de PvdA, eens betoogde dat de fractie van de CHU hem aan een koppel patrijzen deed denken, omdat zij, als er een schot werd gelost alle kanten opvloog, antwoordde Tilanus, dat partijzen wel steeds allemaal op hun nest terugkeren. En dat gold ook voor zijn fractie. 

Deventer 

Leiden 

's-Gravenhage 

Leiden 

's-Gravenhage, Sweelinckplein 

Amsterdam, Paul Krugerlaan 51, omstreeks 1909 

Utrecht, Willem de Zwijgerlaan 18, vanaf 1 september 1910 

Ginniken, Baronielaan 92, van 1913 en nog in 1919 

's-Gravenhage, Louise de Colignyplein 15, omstreeks 1922 

's-Gravenhage, Frankenstraat 39, omstreeks 1928 

's-Gravenhage, Statenlaan 125, omstreeks 1931 tot 16 februari 1966 

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 28 augustus 1931 

Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 9 oktober 1954 (t.g.v. zijn 70e verjaardag) 

Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw, juli 1963 

A.W. Abspoel, "Van Binnen- en Buitenhof" (1956), 61 

G. Puchinger, "Tilanus vertelde mij zijn leven" (1966) 

G. Puchinger, "Tilanus, Hendrik Willem (1884-1966)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 583