Jhr.Mr. P.J. Elout van Soeterwoude

foto Jhr.Mr. P.J. Elout van Soeterwoudevergrootglas Vrome volgeling en vriend van Groen van Prinsterer en voorman van de antirevolutionairen in de negentiende eeuw. Speelde als voorzitter van de commissie die het petitionnement voorbereidde een belangrijke rol bij het verzet tegen de Schoolwet van Kappeyne van de Coppello. Bekleedde in Den Haag functies in de rechterlijke macht en was tien jaar staatsraad. Kamerlid in 1853-1862 en 1879-1887. In de Kamer sprak hij vaak over buitenlandse zaken. Zoals veel negentiende-eeuwse politici erg zelfstandig handeldend. Zoon van een oud-minister.

antirevolutionair
in de periode 1853-1887: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK, lid Eerste Kamer, lid Raad van State

Inhoud

Delen

enveloppe

1.

voornamen

Pieter Jacob

2.

personalia

geboorteplaats en -datum
's-Gravenhage, 11 augustus 1805

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 4 oktober 1893

levensbeschouwing
  • Nederlands Hervormd 
  • Gereformeerd, vanaf 1886 

3.

partij/stroming

stroming(en)
antirevolutionair

partij(en)
ARP (Anti-Revolutionaire Partij), vanaf 1879

4.

loopbaan

  • advocaat te 's-Gravenhage, van 1828 tot 1829 
  • commies van staat, Raad van State, van 1829 tot 1838 
  • substituut-officier van justitie, rechtbank van eerste aanleg te 's-Gravenhage, 1833 
  • secretaris legerstaf van de Prins van Oranje (tijdens de Belgische veldtocht) 
  • rechter Arrondissementsrechtbank te 's-Gravenhage, van 1 oktober 1838 tot 1 juni 1847 
  • raadsheer Provinciaal Gerechtshof te 's-Gravenhage, van 1 juni 1847 tot 1 januari 1863 (benoemd bij K.B. van 14 april) 
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 juni 1853 tot 15 september 1862 (voor het kiesdistrict Gorinchem) 
  • vicepresident Provinciaal Gerechtshof te 's-Gravenhage, van 1 januari 1863 tot 1 maart 1864 
  • lid Raad van State, van 27 februari 1864 tot 1 april 1874 (benoemd bij K.B. van 5 februari) 
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 16 september 1879 tot 20 december 1879 (voor het kiesdistrict Leiden) 
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 11 januari 1886 tot 17 augustus 1887 (voor de provincie Utrecht) 
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 19 september 1887 tot 5 december 1887 (voor de provincie Utrecht) 

5.

partijpolitieke functies

  • voorzitter A.R.-Kamerclub Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 29 juli 1879 tot 19 december 1879 

6.

nevenfuncties

  • ondervoorzitter Commissie belast met het afnemen der diplomatieke examens, van 9 augustus 1866 tot 1874 
  • voorzitter commissie van voorbereiding Volkspetitionnement tegen de Schoolwet, 1878 

afgeleide functies, presidia etc.
  • lid afdeling Financiën en Buitenlandse Zaken (Raad van State) 
  • lid afdeling Koloniën (Raad van State) 
  • lid afdeling Justitie (Raad van State) 

7.

opleiding

voortgezet onderwijs
  • School van de Maatschappij van 't Nut, departement 's-Gravenhage 
  • Latijnse school te 's-Gravenhage 

academische studie
  • Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Leiden, van 30 juli 1822 tot 4 februari 1828 (cum laude) 

8.

activiteiten

als parlementariër
  • Sprak in de Tweede Kamer over uiteenlopende onderwerpen, zoals justitie, waterstaat, onderwijs, koloniale zaken en spoorwegen 
  • Interpelleerde in 1854 minister Van Hall over onze verhouding tot het buitenland 
  • Interpelleerde in 1859 minister Rochussen over de afschaffing van de slavernij in West-Indië 
  • Interpelleerde in 1879 minister Van Lynden van Sandenburg over het overleggen van stukken inzake de ministeriële crisis 

9.

wetenswaardigheden

algemeen
  • Onttrok zich in 1856 in de Tweede Kamer aan de stemming over de door minister Simons verdedigde begroting van Binnenlandse Zaken. Omdat de stemmen toen voor de tweede keer staakten, betekende dat verwerping van de begroting. Dat was voor de minister reden om zijn ontslag aan te bieden. 
  • Bood in 1878 de Koning het Volkspetitionnement tegen de Schoolwet-Kappeyne aan 
  • Zat in augustus 1887 de Verenigde Vergadering voor tot sluiting van de zitting 1886/1887 
  • Naar hem werden vele Christelijke lagere scholen genoemd 

verkiezingen
  • Werd in 1853 in het district Middelburg in de eerste stemmingsronde verslagen door onder anderen J.J. Slicher van Domburg 
  • Versloeg in 1853 in het district Gorinchem C. Schiffer (cons.) na herstemming 
  • Versloeg in 1856 C. Schiffer (cons.) 
  • Versloeg in 1860 A. Korteweg (cons.) na herstemming 
  • Versloeg in 1879 in het district Leiden L.M. de Laat de Kanter (lib.) 

ridderorden
Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 1 maart 1874

predicaten/adellijke titels
  • jonkheer, 14 maart 1854 

bezit van heerlijkheden
  • heer van Zoeterwoude 

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
lid bijbelkring "Johannes Kränchen" te 's-Gravenhage (samen met o.a. Graaf Van Zuylen van Nijevelt en Groen van Prinsterer)

10.

publicaties/bronnen

publicaties
"Bijdragen tot de geschiedenis van het Koloniaal beheer"

literatuur/documentatie
  • D.P.D. Fabius, "Elout van Soeterwoude" (1894) 
  • W. Jonker, Jhr. Mr. P.J. Elout van Soeterwoude" (1906) 
  • Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel I, 813 

Biografisch Woordenboek(en)
  • biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek 
  • biografie opgenomen in Biografisch Lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands Protestantisme 

archivalia
A.R.A.: briefwisseling met Groen van Prinsterer 1830-1875

11.

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
  • gehuwd te Changis (Zwits.), 14 oktober 1835 (echtgenote overleden 20 maart 1837) 
  • gehuwd (tweede huwelijk) te Amsterdam, 25 april 1845 

echtgeno(o)t(e)/partner
E.H. gravin de Saint George, Elisabeth Henriëtte

2e echtgeno(o)t(e)/partner
Jkvr. W.L. van Loon, Wilhelmina Louisa

vader
Mr. C.Th. Elout, Cornelis Theodorus

geboorteplaats en/of -datum
Haarlem, 22 maart 1767

moeder
H.J. van Eybergen, Henriette Josina

geboorteplaats en/of -datum
Haarlem, 13 juli 1768

beroep grootvader (vaderskant)
  • fabrikant 
  • schepen, thesaurier en schout te Haarlem 

familierelaties