Mr. J.J.L. van der Brugghen

foto Mr. J.J.L. van der Brugghenvergrootglas Antirevolutionaire advocaat en rechter uit Nijmegen. Antirevolutionair, maar aanhanger van de ethische richting. Was Tweede Kamerlid voor het district Zutphen en werd in 1856 minister van Justitie en leider van een koninklijk kabinet. Verdedigde in die functie een herziening van de Lager-onderwijswet, die niet strookte met de ideeën van zijn politieke vriend Groen van Prinsterer. Werd door deze toen niet langer als 'zijn vriend' beschouwd. In 1858 eindigde zijn ministerschap en politieke loopbaan.

antirevolutionair
in de periode 1853-1858: lid Tweede Kamer, minister

Inhoud

Delen

enveloppe
  1. voornamen
  2. personalia
  3. partij/stroming
  4. loopbaan
  5. nevenfuncties
  1. opleiding
  2. activiteiten
  3. wetenswaardigheden
  4. publicaties/bronnen
  5. familie/gezin

1.

voornamen

Justinus Jacob Leonard

2.

personalia

geboorteplaats en -datum
Nijmegen, 6 augustus 1804

overlijdensplaats en -datum
Ubbergen (Gld.), 2 oktober 1863

begraafplaats en -datum
Nijmegen, 5 oktober 1863

levensbeschouwing
Waals Hervormd

3.

partij/stroming

stroming(en)
antirevolutionair (christelijk-historisch) (in 1857 kwam het tot een breuk met Groen van Prinsterer ten gevolge van de nieuwe Schoolwet)

4.

loopbaan

  • - 
    advocaat te Nijmegen, vanaf 1826 
  • - 
    rechter Arrondissementsrechtbank te Nijmegen, van 1 oktober 1838 tot 1845 
  • - 
    president Arrondissementsrechtbank te Nijmegen, van 1845 tot 1 juli 1856 
  • - 
    lid Provinciale Staten van Gelderland, van 22 oktober 1850 tot 14 juni 1853 (in 1850-1853 voor het kiesdistrict Harderwijk, in maart-juni 1853 voor het kiesdistrict Oldebroek) 
  • - 
    lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 juni 1853 tot 17 september 1854 (voor het kiesdistrict Zutphen) 
  • - 
    minister van Justitie, van 1 juli 1856 tot 18 maart 1858 
  • - 
    ambteloos, vanaf 1858 

5.

nevenfuncties

  • - 
    voorzitter schoolcommissie te Nijmegen, vanaf 1840 
  • - 
    redacteur Nijmeegs schoolblad, van 1844 tot 1853 
  • - 
    kabinetsformateur, vanaf 14 mei 1856 (formatiepoging onderbroken, om zittende kabinet nog een kans te geven) 
  • - 
    kabinetsformateur, juni 1856 (ook de koning zelf en Jhr. F.L.W. de Kock, directeur van het Kabinet des Konings, waren nauw bij de formatie betrokken) 
  • - 
    lid bestuur Asyl Steenbeek te Zetten, omstreeks 1862 

6.

opleiding

onderwijs buiten schoolverband
privé-onderricht van zijn moeder

voortgezet onderwijs
  • - 
    Latijnse School te Nijmegen 

academische studie
  • - 
    Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Leiden, van 9 juli 1822 tot 15 juni 1826 

7.

activiteiten

als bewindspersoon
  • - 
    Stelde bij K.B. van 11 november 1856 de rijksveldwacht in 
  • - 
    Verdedigde in 1857 met Van Rappard in de Tweede Kamer de ontwerp-Wet op het lager onderwijs, waarbij de niet naar gezindten gesplitste lagere school gehandhaafd bleef. Kwam hierdoor tegenover zijn vroegere geestverwanten, onder wie Groen van Prinsterer, te staan. 

8.

wetenswaardigheden

algemeen
  • - 
    Stichtte de bijzondere school "De Klokkenberg" te Nijmegen 
  • - 
    Hield bij de formatie van zijn kabinet sterk rekening met de wensen van de koning en handhaafde daarom Forstner van Dambenoy en A.G.A. van Rappard 

uit de privésfeer
Zijn vader was ontvanger der directe belastingen

verkiezingen
  • - 
    Werd in 1853 in de eerste stemmingsronde gekozen. Versloeg de liberalen W.H. Dullert en J.P.P. baron van Zuylen van Nijevelt 
  • - 
    Werd bij de periodieke verkiezingen in 1854 verslagen door W.H. Dullert (lib.) 
  • - 
    Was na 1858 nog diverse malen zonder succes Tweede Kamerkandidaat, o.a. in Sneek, Nijmegen, Utrecht en Rotterdam 

woonplaats(en)/adres(sen)
  • - 
    Nijmegen 
  • - 
    Ubbergen (buitenhuis) 

ridderorden
  • - 
    Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 1857 
  • - 
    Grootkruis Orde van de Eikenkroon, 1858 

militaire dienst
  • - 
    officier Nijmeegse schutterij (nam deel in 1831 aan de Tiendaagse Veldtocht) 

9.

publicaties/bronnen

publicaties
"Saluti liberi" (dissertatie, 1826)

literatuur/documentatie
  • - 
    F.W. Merens, "Groen van Prinsterer en Van der Brugghen: Eene herinnering van blijvend aanbelang" (Utrecht, 1888) 
  • - 
    P. Smit, "Minister van der Brugghen" (1913) 
  • - 
    A. Goslinga, "Het conflict Groen-Van der Brugghen", in: "Christendom en Historie" (1925) 
  • - 
    Ph. Kohnstamm, "Mr. J.J.L. van der Brugghen" (1948) 
  • - 
    N. van Egmond, "Consequent christendom. Leven en werk van mr. J.J.L. van der Brugghen" (1964) 
  • - 
    J. Brouwer, "Het binnenste naar buiten. Beginselen en activiteiten van mr. J.J.L. van der Brugghen 1809-1863" (1981) 
  • - 
    J.C. Boogman, "Rondom 1848. De politieke ontwikkeling van Nederland 1840-1858" 
  • - 
    Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel I, 484 

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

10.

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Dieden, 29 juli 1834

echtgeno(o)t(e)/partner
Jkvr. A. Singendonck, Anna

vader
J.D. van der Brugghen, Johan Diederik

geboorteplaats en/of -datum
's-Gravenhage, 1774

moeder
M.E.G. de Beijer, Maria Elisabeth Geertruida

geboorteplaats en/of -datum
Nijmegen, 4 maart 1778

beroep grootvader (vaderskant)
secretaris van 's-Gravenhage

beroep grootvader (moederskant)
raad en burgemeester van Nijmegen

familierelaties