Beleid buitenland - Europa NU

Europa is een welvarend en politiek stabiel werelddeel. Mede daarom proberen jaarlijks tienduizenden mensen uit andere werelddelen zich in Europa te vestigen. De Europese Unie stelt minimumeisen vast waaraan vluchtelingen en asielzoekers moeten voldoen om toegelaten te worden tot de EU.

Door haar grote economische gewicht is de Europese Unie een factor van betekenis in de wereld. De Unie is voor tal van landen en regio's de belangrijkste handelspartner. Bovendien is zij de grootste hulpverstrekker als het gaat om ontwikkelingssamenwerking. De EU en de lidstaten leveren ongeveer de helft van alle officiële internationale ontwikkelingshulp (ODA) die op wereldschaal wordt verstrekt. Ieder jaar geeft de Europese Commissie 6 miljard euro aan steun.

De Europese Unie onderhoudt betrekkingen met vele landen over de gehele wereld. Met de directe buurlanden worden echter intensievere banden onderhouden. Op die manier probeert de EU de stabiliteit en vrede in haar omgeving te bewaren. Bovendien is een goede relatie in het belang van de internationale handel en de beschikbaarheid van energiebronnen zoals aardolie en aardgas.

Vroeger ging het bij defensie vooral om verdediging van het eigen land tegen een aanvaller. Maar tegenwoordig zijn militaire operaties vaker bedoeld om vrede te bewaren, of te helpen bij de opbouw van een land dat is verwoest door een oorlog of interne conflicten. Door deze verandering moet het defensiebeleid in Europa worden herzien.

Op 1 januari 1993 schaften de lidstaten van de Europese Unie alle douaneformaliteiten aan de binnengrenzen af. De EU werd één enkel grondgebied zonder grenscontroles. Binnen de Europese Unie mogen personen zich vrij verplaatsen. En ook goederen, diensten en kapitaal mogen vrij van het ene naar het andere land worden verplaatst.

Ieder jaar worden er gebieden in de wereld getroffen door natuurrampen en oorlogen. De Europese Unie staat dan niet alleen toe te kijken, maar levert hulp. Dit gebeurt via het bureau ECHO, dat verantwoordelijk is voor dertig procent van alle humanitaire hulp wereldwijd.

Binnen de Europese Unie zijn naast fundamentele waarden zoals democratie en de rechtstaat ook de rechten van de mens vastgelegd.

De Europese Unie is de grootste donor van ontwikkelingsgelden ter wereld. Samen met de lidstaten geeft de Europese Unie 60 procent van alle officiële internationale hulpverlening. De Europese Commissie heeft in 2008 12 miljard euro bijgedragen.

De EU-lidstaten storten elk een bijdrage in het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF), waarmee de ontwikkelingsactiviteiten gefinancierd kunnen worden. Het budget voor de periode 2008-2013 is 22,6 miljard euro. Voor veel projecten in ontwikkelingslanden kunnen organisaties goedkope leningen sluiten bij de Europese Investeringsbank (EIB).

Het Verdrag van Schengen stamt uit 1985 en regelt het vrij verkeer van personen tussen een aantal deelnemende landen. Tussen deze landen zijn de controles aan de binnengrenzen verdwenen. Burgers kunnen vrij reizen.

Al meer dan twintig jaar werken de Europese landen samen op het gebied van terrorismebestrijding.

Sinds de aanslagen van 11 september 2001 in New York, 11 maart 2004 in Madrid en 7 juli 2005 in Londen heeft terrorismebestrijding hoge prioriteit. Politie en inlichtingendiensten van de verschillende landen werken daarbij samen. 

De Europese Unie is door de jaren heen sterk gegroeid. Het begon in 1951 met de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal, die uit zes lidstaten bestond. Inmiddels telt de EU 27 lidstaten.